Следете не

На денешен ден

22 февруари – На денешен ден

Објавено пред

на

1512.- Почина италијанскиот морепловец Америго Веспучи. По латинската верзија на неговото име (Америкус), германскиот картограф Мартин Валдсемулер (Валдсемулер) го нарекол Новиот свет Америка (Америка), иако новиот континент бил откриен од Кристофер Колумбо во 1492 година. Веспучи патувал во Новиот свет во 1499 година како член на шпанската експедиција, а во 1501 и 1502 година ја предводел португалската експедиција.

1784.- Првиот американски трговски брод за Кина, „Кинеската царица“, исплови од пристаништето во Њујорк. Тој пристигна во Кина на 28 август.

1788.- Роден е германскиот филозоф Артур Шопенхауер, чија работа стана ценета при крајот на неговиот живот и по неговата смрт (1860). Неговата длабоко песимистичка филозофија најде следбеници во генерацијата разочарана од неуспехот на националните движења во 1848 година, а во филозофијата и литературата таа се одрази во делата на Фридрих Ниче и Томас Ман („Светот како волја и претстава“, „Парарега и Паралипомена“).

1819.- САД ја презедоа Флорида од Шпанија, според договорот на американскиот државен секретар Џон Квинси Адамс (Џон Квинси) и шпанскиот министер Дон Луис де Онис.

1826.- Роден е политичарот и новинар Светозар Милетиќ, водач на борбата на Србите во Војводина за национални права во Австро-Унгарија. Бил учесник на Мајскиот собор во 1848 година, градоначалник на Нови Сад во 1861 година и водач на либералната струја на Благовештението. Основач е на „Српската народна слободоумна партија“ (1869) и творец на нејзината програма од Бечерек. Тој го започна водечкиот весник на војводинските Срби, „Застава“.

1828.- Со мирот кај Туркманчај, поразената Персија ѝ отстапи дел од Ерменија на Русија, вклучувајќи го и главниот град Ереван.

1848.- Во Париз избувна револуција предизвикана од економската криза. Под притисок на бунтовниците, кралот Луј Филип абдицирал и на 24 февруари била прогласена Втората република, која траела до декември 1852 година, кога Чарлс Луј Наполеон се прогласил за император Наполеон III.

1862.- За време на американската граѓанска војна, Џеферсон Дејвис беше прогласен за претседател на Конфедеративните држави на Америка (отцепените јужни држави).

1882.- Принцот Милан Обреновиќ ја прогласил Србија за кралство, а себеси за крал. Тој стана принц во 1868 година по убиството на неговиот татко, принцот Михаило, и ја презеде власта од вицекралот кога полнолетен во 1872 година.

19878.- 22 февруари во Охрид е роден македонскиот војвода Христо Узунов, еден од плејадата големи македонски револуционери.

1900.- Роден е шпанскиот филмски режисер Луис Буњуел (Бунуел), еден од најголемите творци на светската кинематографија. Сними 32 филма, а „Андалузиско куче“ од 1928 година и „Златното доба“ од 1930 година станаа шаблон за надреалистичкиот поетски филм.

1913.- Мексиканскиот револуционер и претседател (1911-13) Франциско Мадера (Франциско) и потпретседателот Пино Суарез (Суарез) беа убиени во воен бунт во Мексико.

1935.- Роден е Данило Киш, еден од најзначајните југословенски и српски писатели од втората половина на 20 век и еден од најистакнатите личности во книжевните кругови од 1960-тите и 1970-тите. Бил драматург во театарот „Ателје 212“ во Белград и коректор во Стразбур, Бордо и Лил („Поткровје“, „Градина, пепел“, „Песок“, „Гробница за Борис Давидовиќ“, „Енциклопедија на мртвите“ , „Лекција по анатомија“).

1966.- Премиерот на Уганда Милтон Оботе ја презеде целата власт и нареди апсење на пет министри.

1967.- Со напад на северно виетнамските трупи северно од Сајгон, американските и јужно виетнамските сили ја започнаа најголемата заедничка операција во Виетнамската војна.

1979.- Карипскиот остров Санта Лусија стекна независност по 165 години британско владеење и стана 40-та членка на Комонвелтот.

1980.- Владата на Израел воведе нова национална валута – шекел, која ја замени израелската фунта.

1987.- Умре американскиот сликар, новинар, филмски режисер и продуцент Енди Ворхол, еден од најзначајните претставници на поп-арт сликарството.

1993.- Советот за безбедност на ОН едногласно усвои резолуција за формирање на Меѓународен трибунал за гонење на одговорните за сериозно кршење на меѓународното хуманитарно право на територијата на поранешна Југославија.

1997 – Една од вооружените групи на косовските Албанци – „Националното движење за ослободување на Косово“ во својот билтен „Clirimi“ (Ослободување) ги повика косовските Албанци на вооружено национално востание како „единствениот начин што гарантира слобода и победа над српската окупатор“.

2002.- Јонас Савимби, водач на движењето УНИТА, кој се бореше за власт во Ангола повеќе од 30 години, беше убиен во судир со владините сили.

2005.- Во земјотресот што ја погоди југоисточната иранска провинција Керман загинаа 612 луѓе и уништија неколку планински села.

2005.- На 86-годишна возраст во Загреб почина легендарниот коментатор и доајен на хрватското и југословенското спортско новинарство Младен Делиќ.

2014.- Демонстрантите во Украина ја презедоа контролата врз Киев, а парламентот на земјата гласаше за соборување на претседателот Јанукович и одржување нови избори, кои Јанукович ги опиша како државен удар и одби да се повлече.

2016.- На референдум, граѓаните на Боливија гласаа против промена на Уставот, што требаше да му овозможи на претседателот Ево Моралес четврти претседателски мандат.

2017 – Пронајдени се седум планети слични на Земјата надвор од Сончевиот систем и некои од нив имаат услови за постоење на живот. Планетите се наоѓаат во соѕвездието Водолија (Водолија), 40 светлосни години од Земјата и орбитираат околу една ѕвезда.

На денешен ден

Времеплов: На денешен ден – 27 ноември

Објавено пред

на

ФОТО: Unsplash.com / Lucian Alexe

На денешен ден 27 ноември, важни историски настани кои се случиле во различни години и делови од светот. Еве краток преглед на клучните теми и значење на овие настани по хронолошки ред по векови:

19. век

1879

  • Францускиот парламент бил преместен од Версај во Париз.

1895

  • Алфред Нобел во Париз го напишал својот тестамент, оставајќи големо богатство за развој на науката, литературата и мирот. Нобеловата награда се доделува од 1901 година.


20. век

1910-1930

1912

  • Шпанија воспоставила протекторат над Мароко.

1919

  • Во Неџија, Бугарија по Првата светска војна потпишала договор со кој:

    • Добруџа ѝ припаднала на Романија,

    • Источна Тракија на Грција,

    • Струмица, Димитровград и Босилеград на Кралството СХС.

1926

  • Ахмед Бен Зогу во Тирана потпишал договор со Италија, ставајќи ја Албанија под италијански протекторат.


1930-1950

1940

  • Нацистичка Германија ја анектирала француската покраина Лорена.

  • Во Романија, профашистичката „Железна гарда“ убила над 60 соработници на кралот Карол II, меѓу кои и поранешниот премиер Николае Јорго.

1941

  • Последните италијански сили во тврдината Гондар (Етиопија) капитулирале пред Сојузниците, кои заробиле 23.000 војници.

1942

  • Француската флота во Тулон била потопена за да не падне во германски раце.

1945

  • Норвешка станала членка на Обединетите нации.


1950-1970

1953

  • Хусо Хоџиќ, учесник во НОБ, прогласен за народен херој.

1968

  • Југословенската армија и полиција ги потиснале албанските демонстрации во Косово, одржани на Денот на знамето, со барање покраината да добие статус на република.


1970-1990

1970

  • Во Манила, колумбиски сликар преправен во свештеник се обидел да го убие папата Павле VI.

1974

  • На Телевизија Белград била емитувана првата епизода од „Коцки, коцки, коцки“.

1978

  • Поранешниот надзорник Ден Вајт ги убил градоначалникот Џорџ Москоне и политичарот Харви Милк во Сан Франциско.

1983

  • Колумбиски Боинг 747 се урнал кај Мадрид; загинале 181 лице.

1989

  • Колумбиски Боинг 727 експлодирал во лет; загинале сите 107 патници и членови на екипажот.

1990

  • Џон Мејџор станал премиер на Велика Британија и лидер на Конзервативната партија.


1990-2000

1991

  • Советот за безбедност на ОН овластил распоредување на УНПРОФОР во поранешна Југославија.

  • Во Пном Пен толпа го нападнала лидерот на Црвените Кмери Кије Самфан, кој бил евакуиран во Бангкок.

1996

  • Поради протестите против изборни фалсификати, властите ги затвориле Радио Б92 и Радио Индекс; работата ја продолжиле на 5 декември.

  • Над 90 рудари загинале во експлозија на гас во јагленокоп во кинеската провинција Шанкси.

1997

  • Судири кај Србица и во селото Резница: убиени двајца полицајци и еден Албанец, четворица полицајци ранети.


21. век

2000

  • Норвешкиот крал Харолд го отворил Лердалскиот тунел, најдолг патен тунел во светот (16.900 м).

  • Агенцијата за СИДА на ОН објавила дека од почетокот на пандемијата починале над 21 милион луѓе.

2001

  • НАСА објавила откривање атмосфера на планета оддалечена 150 милиони светлосни години – прво директно откривање надвор од Сончевиот систем.

  • Официјално бил отворен каспискиот нафтоводен систем за транспорт до Новоросијск.

2004

  • Вселенскиот патријарх Вартоломеј I ги примил моштите на Свети Златоуст и Свети Григориј од папата Јован Павле II.

2005

  • Прва трансплантација на лице извршена во Амиен, Франција.

2006

  • Во Јасеновац бил отворен Образовен центар и Меморијален музеј со нова изложба за жртвите од логорот.

  • Канадскиот парламент го признал Квебек како „посебна нација во рамките на Канада“.

Прочитај повеќе...

На денешен ден

Светот на денешен ден (20 ноември)

Објавено пред

на

ФОТО: Unsplash.com

1531 – Капелскиот мировен договор ја утврдува конфесионалната поделба на Швајцарија.

1780 – Велика Британија објави војна на Холандија поради снабдувањето на американските бунтовници.

1818 – Симон Боливар ја прогласи независноста на Венецуела од Шпанија.

1873 – Обединување на Будим и Пешта во главниот град Будимпешта.

1903 – Демонстрации во Белград против режимот на кралот Александар Обреновиќ.

1910 – Франциско I. Мадеро повика на револуција и се прогласи за претседател на Мексико.

1917 – Украина беше прогласена за република.

1917 – Почеток на Битката кај Камбре во Првата светска војна.

1919 – Во Берлин нелегално започна првиот конгрес на младински организации и беше основана Комунистичката младинска интернационала.

1924 – Задушено курдското востание во Турција.

1962 – Кенеди ја укина американската блокада на Куба и формално ја заврши Кубанската ракетна криза.

1991 – Однесувањето на околу 260 луѓе од болницата во Вуковар до Овчара од страна на ЈНА.

1999 – Кина го лансира својот прв вселенски брод.

2003 – Експлозија на неколку бомби во Истанбул; уништен британскиот конзулат.

2003 – Уапсен Мајкл Џексон за наводна сексуална експлоатација на малолетници.

Прочитај повеќе...

На денешен ден

Светот на денешен ден (18 ноември)

Објавено пред

на

ФОТО: Unsplash.com @ Lucian Alexe

Среден век и големи откритија

  • 1477 – Основан е рускиот град Екатеринбург.

  • 1493Кристофер Колумбо за првпат го здогледува Порторико; следниот ден се истоварува и островот го нарекува Сан Хуан Батиста.

18. и 19. век

  • 1739 – Со Белградскиот договор Отоманската империја го враќа Белград и териториите северно од Западна Морава.

  • 1865 – Во Њујорк се објавува расказот на Марк Твен: „Прославената скокачка жаба од округот Калаверас“.

Почеток на 20. век

  • 1903 – САД потпишуваат договор со Панама за неограничено користење на Панамскиот канал.

  • 1905 – Принцот Чарлс од Данска станува крал на Норвешка под името Хакон VII.

  • 1909 – САД испраќаат два воени брода во Никарагва по масакрот што го наредил диктаторот Хозе Сантос Зелаја.

  • 1910 – Започнува Мексиканската селска револуција, предводена од Панчо Виља и Емилијано Сапата.

Првата светска војна и последици

  • 1918Латвија прогласува независност.

  • 1918 – Белгиската армија повторно влегува во Брисел по четиригодишна германска окупација.

1920-ти и 1930-ти

  • 1926 – Џорџ Бернард Шо ги одбива парите од Нобеловата награда.

  • 1928 – Во Њујорк е прикажан „Паробродот Вили“, првиот анимиран филм со Мики Маус.

  • 1936 – Германија и Италија ја признаваат владата на Франциско Франко во Шпанија.

Втора светска војна и по неа

  • 1941 – Прв судир меѓу четници и партизани во Хрватска, во Почитељ.

  • 1943 – 440 авиони на британските Кралски воздухопловни сили го бомбардираат Берлин, со минимална штета.

  • 1945 – На изборите во Бугарија победува комунистичкиот Отечествен фронт.

Втора половина на 20. век

  • 1959 – Премиера на филмот „Бен-Хур“ во Њујорк.

  • 1969 – „Аполо 12“ слетува на Месечината – второ успешно слетување на човечка мисија.

  • 1971 – „Лед Цепелин“ го објавува својот безнасловен албум („Led Zeppelin IV“).

  • 1978 – Масовното самоубиство во Џонстаун: 913 жртви.

  • 1982 – Боксерот Дук Ку Ким умира по мечот со Реј Манчини, што предизвикува реформи во боксот.

  • 1987 – Пожар во лондонската метро-станица Кингс Крос: 31 загинат.

  • 1988 – Претседателот Реган потпишува закон со кој дилерите на дрога можат да бидат осудени на смрт.

  • 1990 – Првите општи избори во СР Босна и Херцеговина.

Распадот на Југославија

  • 1991 – ЈНА го освојува Вуковар.

  • 1991 – Мате Бобан ја прогласува „Хрватска заедница Херцег-Босна“.

  • 1991 – Македонското собрание го усвојува Уставот, прогласувајќи независност.

  • 1993 – Јужноафриканските лидери го одобруваат уставот што го означува крајот на апартхејдот.

Кон крајот на векот

  • 1996 – Пожар во тунелот под Ла Манш.

  • 1998 – Алис Мекдермот ја добива Националната награда за книга за „Шармантниот Били“.

  • 1999 – На самитот на ОБСЕ во Истанбул е усвоена Повелбата за европска безбедност.

21. век

  • 2002 – Тимот на Ханс Бликс пристигнува во Ирак како ОН-инспектори за нуклеарно оружје.

  • 2003 – Хашкиот трибунал го обвинува Милан Бабиќ за злосторства против човештвото; подоцна осуден на 13 години.

  • 2003 – Последна седница на коалицијата ДОС во Белград.

  • 2004 – Русија го ратификува Протоколот од Кјото.

  • 2004 – Чешка укинува задолжителен воен рок и преминува на професионална армија.

  • 2006 – Тони Блер признава дека интервенцијата во Ирак била грешка.

  • 2006 – Поплави во авганистанската покраина Бадгис: 53 загинати.

Прочитај повеќе...

Facebook

Последни објави

Хороскоп8 часа

Хороскоп за сабота (29 ноември)

Овен Не сте баш расположени, но наместо да бидете сами, поминувајте време со блиски луѓе, тоа ќе ве израдува. На...

ФОТО: Unsplash.com @ appshunter.io ФОТО: Unsplash.com @ appshunter.io
Свет10 часа

Руските власти предупредуваат дека целосно ќе ја блокираат апликацијата за пораки „WhatsApp“

Руските власти денеска предупредија дека може да ја блокираат целосно услугата за пораки WhatsApp, обвинувајќи ја за недостаток на акција...

Кичево17 часа

Кичевски „ЈКП Комуналец“ ги засука ракавите за почисто и поубаво Кичево во пресрет на новогодишните празници

Според она што граѓаните на град Кичево можат да го видат, повеќе од евидентно е дека „ЈКП Комуналец“ – Кичево...

Култура21 час

Денес започнува Божиќниот пост кој трае 40 дена и завршува на денот кога се слави Христовото раѓање, Лесни и богоугодни пости!

Денес започнува Божиќниот пост, кој трае 40 дена и завршува на 7 јануари денот кога се слави Христовото раѓање. Овој...

Магазин23 часа

За напредување на вашите мускули при вежбање, следните вообичаени грешки треба да ги одбегнувате

Изградбата на мускули и зајакнувањето на телото започнуваат веднаш штом ќе почнете да тренирате. Но, по одредено време, мускулите можат...

Хороскоп1 ден

Хороскоп за петок (28 ноември)

Овен Денес, комуникацијата со луѓето е многу подобра од вообичаеното, искористете ја. Наизглед безначајна идеја во разговор со пријателите може...

Македонија2 дена

Бензините остануваат исто, додека Дизелот од ноќеска со нова намалена цена за литар

Малопродажната цена на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V), се намалува за 2,50 ден/лит, во однос на малопродажната цена утврдена со одлуката за...

Lifestyle2 дена

„Travelers Cycling Macedonia“ – Кичево ја лансира првата андроид мобилна апликација за велосипедизам во Македонија

Пред неколку недели во употреба е пуштена првата мобилна апликација за велосипедизам во Македонија – „Travelers Cycling Macedonia“. Апликацијата има за...

Кичево2 дена

ОВР Кичево поднесе кривична за лице од скопско, најдена банкарска картичка употребил за купување на производи

ОВР Кичево поднесе кривична пријава против Ќ.И. (47) од скопското село Палиград, поради постоење основи на сомнение за сторено кривично...

Македонија2 дена

АМСМ: На патниот правец Отешево – Сирхан, поради одрон на патот, сообраќајот се одвива по една сообраќајна лента

Внимание на патниот правец Отешево – Сирхан, поради одрон на патот, сообраќајот се одвива по една сообраќајна лента, рано утрово...

НАЈЧИТАНИ