Следете не

На денешен ден

25 август – На денешен ден

Објавено пред

на

325 – Првиот Вселенски Собор свикан од римскиот император Константин Велики бил завршен во Никеја. Соборот во Никеја ги осудил различните ереси, особено александрискиот свештеник Ариј, ја воспоставил доктрината за „светото тројство“ и го реформирал јулијанскиот календар.

1270.- Умрел францускиот крал Луј IX (Луј), кој за време на неговото владеење од 1226 година ја зајакнал дотогаш слабата кралска моќ и ги предводел Шестата и седмата крстоносна војна.

1530.- Роден е рускиот император Иван IV Василиевич, познат како Иван Грозни. Го добил прекарот „Грозниот“ поради грубиот начин на кој го потиснувал самоволието на столпчињата. Го основал градот Архангелск и го припоил Сибир кон Русија, а за време на неговото владеење почнала да работи првата печатница во Русија (1553).

1718.- Француските емигранти во Америка, во Луизијана го основале градот Њу Орлеанс, по францускиот војвода од Орлеанс.

1744.- Роден е германскиот писател, филозоф и протестантски теолог Јохан Готфрид фон Хердер. Со своето дело влијаел на германскиот романтизам, особено на младиот Гете и на литературното движење „Штурм и дранг“. Во збирката „Гласовите на народот во песни“ вклучи и четири српски народни песни, меѓу кои е и „Хасанагиница“ во превод на Гете.

1819.- Роден е Ален Пинкертон (Алан), американски детектив со шкотско потекло, кој ја основал Националната детективска организација „Пинкертон“ во 1850 година.

1822.- Умре Вилијам Хершел, англиски астроном со германско потекло. Тој ја открил планетата Уран во 1781 година, што му обезбедило членство, а потоа и функцијата претседател во Кралското друштво во Лондон.

1825.- Уругвај прогласи независност од Шпанија.

1839.- Во Ужице е основано средно училиште. Во таа гимназија учеле некои од шампионите на социјалистичкото движење во Србија на крајот на 19 и почетокот на 20 век, Радован Драговиќ, Димитрије Туцовиќ и Душан Поповиќ и други истакнати личности како Љубомир Давидовиќ и Милан Предиќ.

1842.- Во Крагуевац, уставобранителите на чело со Том Вучиќ Перишиќ кренале бунт на селаните незадоволни од зголемувањето на даноците и го собориле принцот Михаило Обреновиќ. Вучиќ тогаш како „водач на народот“ го прогласил Александар Караѓорѓевиќ за принц во Белград. Михаило Обреновиќ повторно бил принц на Србија од 1860 до 1868 година, кога бил убиен во Кошутњак.

1867.- Умре англискиот физичар и хемичар Мајкл Фарадеј, кој го откри законот за електромагнетна индукција во 1831 година и двата основни закони за електролиза во 1883 година.

1875.- Капетанот Метју Веб стана првиот човек што го преплива Ла Манш.

1900.- Умре Фридрих Ниче, германски филозоф со полско потекло. Таткото на нихилизмот, филозофијата на животот без цел и смисла, умрел ментално болен и парализиран од сифилис. Неговото дело значително влијаеше на филозофијата на 19 и 20 век („Така зборуваше Заратустра“, „Надвор од доброто и злото“, „Волјата за моќ“, „Случајот Вагнер“, „Самрак на идолот“, „Антихристот“, „Човечки, премногу човечки“).

1921.- САД потпишаа мировен договор со поразената Германија, со што формално заврши воената состојба меѓу двете земји во Првата светска војна.

1930.- Роден е шкотскиот филмски актер Шон Конери (Шон Конери), кој се прослави со филмовите за тајниот агент Џејмс Бонд според приказните на англискиот писател Јан Флеминг (Иан).

1940.- Британските воздухопловни сили ги фрлија првите бомби врз Берлин во Втората светска војна. До крајот на војната во 1945 година, на Берлин паднаа околу 80.000 тони бомби на сојузниците.

1944.- Сојузничките сили го ослободија Париз во Втората светска војна.

1961.- Бразилскиот претседател Јанио Квадрос неочекувано поднесе оставка по само седум месеци на таа позиција, наведувајќи ги неидентификуваните „окултни сили“ како причина.

1964 – Кенет Каунда стана првиот претседател на Замбија.

1965.- Снежната лавина што падна од глечер на швајцарските Алпи затрупа 108 луѓе.

1972.- Кина за првпат го искористи своето вето во Советот за безбедност на ОН и се спротивстави на приемот на Бангладеш во светската организација.

1989.- По 12 години и поминати шест милијарди километри, американскиот беспилотен вселенски брод „Војаџер 2“ стигна до планетата Нептун и неговиот сателит Тритон и испрати снимки од овие небесни тела на Земјата.

1999.- Врз основа на тајното обвинение на Хашкиот трибунал за злосторства против човештвото, во Виена беше уапсен началникот на Генералштабот на Армијата на Република Српска, генерал-полковник Момир Талиќ. Тој беше уапсен во салата каде се одржуваше семинар за воена доктрина.

2000.- Иван Стамболиќ, поранешен претседател на Претседателството на Србија, близок пријател на претседателот на Србија и СР Југославија, Слободан Милошевиќ, исчезна во Белград во доцните осумдесетти кога Милошевиќ ја започнуваше својата политичка кариера, а потоа и еден од неговите најголеми критичари. . Телото на убиениот Стамболиќ беше пронајдено на 28 март 2003 година на Фрушка Гора.

2001 – Мете-Марит Џесем Хојби, самохрана мајка и поранешна келнерка, се омажи за норвешкиот престолонаследник Хакон во Осло.

2003.- Во Руанда се одржаа првите повеќепартиски претседателски избори по независноста во 1962 година и речиси десет години од геноцидот во таа земја во кој животите ги загубија стотици луѓе.

2004.- Јужноафриканската полиција го уапси Марк Тачер, син на поранешната британска премиерка Маргарет Тачер, под сомнение дека е вмешан во државниот удар во Екваторијална Гвинеја. Во договор со обвинителите, Тачер се изјасни за виновен, по што беше осуден на четири години условна казна и парична казна од 500.000 долари, со што избегна затвор.

2010 – Почина Сатоши Кон (46), јапонски режисер и стрип уметник. Ги режираше филмовите Perfect Blue, Millennium Actress, Tokyo Godfathers, а анимето Paprika е последното дело што го заврши.

2012.- Умрел Нил (Нил) Армстронг, американскиот астронаут и првиот човек што стапнал на Месечината. Тој беше командант на американското вселенско летало Аполо 11, кое слета на Месечината на 20 јули 1969 година со човечки екипаж.

2014.- Победникот на јулските избори и претседател на Партијата на модерниот центар (СМЦ), Миро Церар, беше назначен за претставник на новата влада на Словенија.

2021.- Почина театарскиот и филмски актер Милан Лане Гутовиќ (75). Играше во бројни театарски претстави, филмови и телевизиски серии, а широка популарност стекна со улогите во претставата „Буба у уху“ и ТВ серијата „Бела Лаѓа“. Добитник е на повеќе награди и признанија (награда на Стерија, „Зоран Радмиловиќ“, „Раша Плаовиќ“, Златна Арена, Златна Турција, Цар Константин…)

На денешен ден

30 септември – На денешен ден

Објавено пред

на

1399.- Основачот на англиската династија Ланкастер, Хенри Болингброук (Хенри Болингброук) стана крал Хенри IV, ден по абдикацијата на Ричард II (Ричард), првиот монарх во историјата на Англија кој го напуштил тронот.

1846.- Американскиот стоматолог Вилијам Мортон (Вилијам) бил првиот што употребил анестезија (етер) за време на вадење заб.

1876.- Роден е српскиот писател, театарски критичар и дипломат Милан Ракиќ. Поетот на модерниот сензибилитет во совршенство ја следеше формата на францускиот парнасиец и симболист. Бил член на Српската кралска академија и претседател на српскиот ПЕН клуб („Јефимија“, „Долап“, „Симонида“, „Напуштена црква“, „Орхидеја“, „Љубавна песма“, „На Газиместан“).

1882.- Роден е германскиот физичар Ханс Вилхелм Гајгер (Вилхелм Гајгер), кој во 1928 година измислил уред за откривање и броење наелектризирани честички и гама зраци (мерење на радиоактивност), познат како „Гајгеровиот бројач“.

1891.- Во егзил во Брисел, се самоуби францускиот генерал Жорж Ернест Буланже (Жорж, Буланже), водач на реакционерното антипарламентарно движење „Булангисти“ кои се заканија дека ќе ја соборат Третата република.

1912.- Србија и Бугарија објавија мобилизација за војна против Турција. Првата балканска војна, од октомври 1912 до мај 1913 година, во која Грција и Црна Гора се бореле против Турција, завршила со ослободување на балканските народи од турската власт.

1941.- Започна првата германска офанзива на Москва во една од најголемите битки во Втората светска војна, која заврши во јануари 1942 година со пораз на Германците.

1949.- Завршен е Берлинскиот „воздушен мост“ воспоставен по советската блокада на Западен Берлин на крајот на јуни 1948 година, при што американски и британски авиони извршиле 277.264 летови и испорачани 2.323.738 тони храна.

1955.- Американскиот актер Џејмс Дин, симбол на проблематичната и бунтовничка младост по Втората светска војна, загина во сообраќајна несреќа на 24-годишна возраст. Иако сними само три филма „Исток од рајот“, „Бунтовник без причина“ и „Џинот“, тој стана култна личност на тогашната младина.

1962.- Белите расисти предизвикаа немири во Оксфорд во американската сојузна држава Мисисипи, кога врз основа на одлука на федералниот суд, црнецот Џејмс Мередит беше запишан на Универзитетот во Мисисипи, на кој дотогаш присуствуваа само белци.

1965.- Припадниците на индонезиското „Движење 30 септември“ киднапирале шест генерали и се обиделе да извршат државен удар. Генералите беа пронајдени мртви на 3 октомври, а генералот Сухарто дојде на власт со контра-пуч. Се верува дека во репресалиите против комунистите и нивните симпатизери, кои следеле, биле убиени околу половина милион луѓе.

1966.- Поранешниот британски протекторат во Африка, Бекуаналенд, стекна независност како Република Боцвана. Сереце Кама стана првиот претседател.

1966.- Германските воени злосторници Алберт Шпер (Шпеер) и Балдур фон Ширах (фон Ширах) беа ослободени од затворот Шпандау каде што одлежаа 20 години затвор. Во затворот кој бил изграден за 600 жители останал само еден – Рудолф Хес (Хес).

1970.- Ричард Никсон пристигна во Белград, прва посета на американски претседател на СФРЈ.

1980.- Во симболично потсетување на библиските времиња, Израел ја воведе валутата шекел, која ја замени фунтата.

1985.- Умре американскиот сеизмолог Чарлс Рихтер, по кого беше именувана скалата за мерење на јачината на земјотресите.

1988.- Во СССР, петмина високи функционери беа пензионирани, меѓу кои и претседателот на Президиумот на Врховниот совет, Андреј Громико.

1990.- СССР ги нормализираше дипломатските односи со Израел, прекинати за време на израелско-арапската шестдневна војна во 1967 година и воспостави целосни дипломатски односи со Јужна Кореја.

1991.- Претседателот Жан Бертран Аристид беше соборен со воен удар на Хаити.

1992.- Под покровителство и во присуство на копретседателите на Меѓународната конференција за Југославија, претседателите на СРЈ и на Хрватска, Добрица Ќосиќ и Фрањо Туѓман, потпишаа заедничка декларација во која се обврзаа на прекин на непријателствата и решавањето на спорните прашања преку преговори.

1992 – Банката на Москва дистрибуираше ваучери за приватизација како дел од економските реформи на владата кои требаше да претворат милиони Руси во капиталисти.

1993.- Серија силни земјотреси во југозападна Индија уништија 36 села и загинаа најмалку 22.000 луѓе.

1999.- Еден од најголемите германски писатели на 20 век Гинтер Грас ја доби Нобеловата награда за литература. Во август 2006 година, Грас откри дека како 17-годишник бил член на озлогласената нацистичка единица „Вафен-СС“. Ова откритие на писателот на „Лајмениот тапан“ ја шокираше јавноста и предизвика жестоки критики од писатели, историчари и политичари во Европа.

2000 – Со целосна поддршка за Демократската опозиција на Србија и новоизбраниот претседател на СР Југославија, Воислав Коштуница, светската демократска јавност нестрпливо го очекуваше расплетот на постизборната криза во Југославија. Русија го предупреди поразениот Слободан Милошевиќ да не употребува сила за да остане на власт.

2002.- Петнаесет министри за надворешни работи на Европската унија гласаа да им се дозволи на земјите-членки да потпишат поединечни договори со САД со кои се ослободуваат американските војници и офицери од гонење од страна на Меѓународниот кривичен суд во Хаг.

2005 – Данскиот весник Jiland-Posten објави карикатури на Мухамед, што предизвика протести во муслиманските земји кои ги сметаа за богохулни и исламофобични.

2006.- Во авионската несреќа на бразилската компанија Гол, кога авионот на релација Манаус-Бразил се урна во државата Мато Гросо во многу непристапна област, загинаа 155 патници и членови на екипажот.

2007.- На вонредните парламентарни избори во Украина најмногу гласови освои партијата на прорускиот премиер Виктор Јанукович, втора е „портокаловата хероина“ Јулија Тимошенко, а трета коалицијата на украинскиот претседател Виктор Јушченко.

2009.- Во земјотресот со јачина од 7,9 степени според Рихтеровата скала што го погоди островот Суматра загинаа 1.115 луѓе, а 1.214 беа тешко повредени.

2014 – Авганистан потпиша безбедносен договор со САД кој ќе и овозможи на американската војска да остане во земјата до 2015 година.

2015 – Градот Париз, на чии улици се фрлаат 350 тони цигари секоја година, воведе казна од 68 евра за пушачите кои ги гаснат цигарите на улиците.

2018 – Пропадна референдумот за промена на името на Македонија, бидејќи не гласаа повеќе од половина од вкупниот број гласачи. На референдумот во Македонија за Договорот со Грција гласале 36,91 отсто од вкупниот број запишани избирачи, од кои „за“ се изјасниле 91,46 отсто.

Прочитај повеќе...

На денешен ден

29 септември – На денешен ден

Објавено пред

на

1399 – Кралот Ричард II (Ричард) стана првиот англиски монарх кој абдицирал. Тој беше принуден да абдицира од благородниците кои се побунија против неговото апсолутистичко владеење.

1518.- Роден е италијанскиот сликар Јакопо Тинторето (Јакопо, Тинторето), еден од најголемите мајстори на 16 век, познат по својата умешност во постигнувањето исклучителни светлосни ефекти. Имал големо влијание врз европското сликарство, особено врз импресионистите („Тајната вечера“, „Последниот суд“).

1758.- Роден е англискиот адмирал Хорацио Нелсон (Хоратио), еден од најголемите стратези во историјата на поморските војни. Тој извојувал клучни победи над флотата на Наполеон, а во 1805 година и нанел катастрофален пораз на комбинираната шпанско-француска флота кај Трафалгар

1854.- Во Ваљево умре Прото Матија Ненадовиќ, војвода и еден од водачите на Првото српско востание. Тој беше првиот дипломат на возобновената Србија и креаторот и првиот претседател на Владејачкиот Совет. Неговите „Спомени“ се вредно сведоштво за луѓето и настаните од тоа време.

1901.- Роден е италијанскиот нуклеарен физичар Енрико Ферми (Енрико), добитник на Нобеловата награда за физика во 1938 година. Тој е одговорен за голем број фундаментални откритија во физиката на атомското јадро, а на 2 декември 1942 година ја започна првиот нуклеарен реактор во Чикаго. Тој датум се зема и како почеток на атомската ера.

1911.- Италија објави војна на Турција и ја нападна либиската провинција Триполитанија.

1918.- Бугарија потпишала примирје со сојузниците по нејзиниот пораз на Солунскиот фронт во Првата светска војна („Солунско примирје“).

1913.- Рудолф Дизел (Дизел), германски инженер, дизајнер на првиот мотор со внатрешно согорување заснован на принципот на самозапалување (1893), исчезнал на море во Ла Манш додека патувал од Антверпен до Лондон.

1923.- Врз основа на мандатот на Друштвото на народите, Велика Британија воспостави власт во Палестина.

1930.- Умре рускиот сликар Илја Јефимович Рјепин, главниот претставник на реализмот во руското сликарство. Имаше големо влијание врз уметниците од своето време и беше пример за советските социјалистички реалисти („Ергени на Волга“, „Литија“, „Иван Грозни и неговиот син Иван“, „Апсење на пропагандистите“).

1938.- Велика Британија, Франција, Италија и Германија го потпишаа Минхенскиот договор, со кој на Германија и беше дозволено да ја анектира Судетската област, дел од Чехословачка со германско национално малцинство. Минхенскиот договор се смета за одлучувачки чин што му го отвори патот на Хитлер да ја започне Втората светска војна.

1940.- Во Втората светска војна Романија се повлече од Балканскиот пакт, склучен на 9 февруари 1934 година во Атина со Југославија, Турција и Грција.

1941.- Во Баби Јар, во близина на Киев, Германците убиле 33.771 цивили, меѓу кои и жени и деца, во дводневниот масакр на Евреите за време на Втората светска војна.

1957.- Околу 300 луѓе загинаа во Западен Пакистан кога експресен воз удри во група танкери со нафта.

1958.- Беше емитувана првата заедничка програма на ТВ предаватели во Белград, Загреб и Љубљана.

1967.- Меѓународниот монетарен фонд ги собра своите 106 членки на состанокот во Рио де Жанеиро, каде беше одобрена реформата на светскиот монетарен систем.

1970.- Потпретседателот на Египет Анвар ел Садат (Анвар) ја презеде функцијата шеф на државата по смртта на Гамал Абдел Насер (Насер), а на 5 октомври официјално стана претседател на земјата.

1972.- Јапонија и Кина ги нормализираа дипломатските односи.

1979.- Папата Јован Павле Втори, за време на неговата прва папска посета на Ирска, упати апел за мир во Северна Ирска пред повеќе од милион луѓе во Даблин.

1979 – Претседателот на Екваторијална Гвинеја Франциско Масијас Нгуема (Франциско Мациас) беше соборен од власт во август 1979 година, а потоа беше застрелан под обвинение дека е виновен за „геноцид, предавство, проневера и систематско кршење на човековите права“.

1988.- Мировните сили на ОН ја добија Нобеловата награда за мир за нивната 40-годишна работа.

1993.- Еден од комунистичките ветерани и претставник на тврдата линија на европските комунисти, Жорж Марше, поради нарушено здравје се повлече од функцијата претседател на Комунистичката партија на Франција, на чие чело беше две децении. .

1994.- На состанокот во Севиља, министрите за одбрана на членките на НАТО одлучија НАТО да ги зголеми воздушните напади врз позициите на босанските Срби.

1999.- Специјалните полициски сили да ги разбијат демонстрациите брутално ги претепаа демонстрантите во Белград кога тие се обидоа да стигнат до резиденцијата на претседателот на СР Југославија, Слободан Милошевиќ, и го изразија своето незадоволство од неговото деветгодишно владеење.

2000.- Средношколците во Горњи Милановац и рударите од рудникот Тамнава во Колубара први се јавија на повикот на лидерот на Демократската опозиција на Србија за граѓанска непослушност и генерален штрајк поради обидот на режимот да ги фалсификува изборните резултати. од 24 септември. Во следните денови бран штрајкови ја зафати Србија, блокирани се главните патишта.

2001 – Советот за безбедност на ОН усвои резолуција за борба против тероризмот и спречување на финансирање тероризам. Резолуцијата предвидува воведување санкции за секоја земја што не ги почитува антитерористичките мерки.

2002.- Учеството на авганистанските спортисти на 14. Азиски игри, кои започнаа во Пусан, Јужна Кореја, го означи нивното враќање на меѓународните натпреварувања по осумгодишно отсуство.

2004 – Султанот Хасанл (Хасанал) Болкиах од Брунеи потпиша нов Устав кој ќе му овозможи на кралството богато со нафта да ги одржи првите избори од 1962 година.

2009.- Францускиот државјанин Брис Татон почина во Клиничкиот центар на Србија како последица на напад на хулигани во Белград. Татон беше претепан од хулигани на 17 септември кај Обилиќ во центарот на Белград, во пресрет на фудбалскиот натпревар меѓу белградски Партизан и француски Тулуз.

2010 – Умре американскиот актер Тони Кертис, кој се прослави со улогата во филмот на Били Вајлдер „Некои го сакаат тоа жешко“ во кој играше со Мерлин Монро и Џек Лемон.

2010.- Умре Воислав Воки Костиќ, српски композитор и писател.

2013.- На парламентарните избори во Австрија, владејачките партии Социјалдемократската партија на Австрија (СПО) и Народната партија (ОВП) го задржаа своето мнозинство во парламентот.

2013 – Умре Шри Сатја Нарајан Гоенка, водечки лаик наставник по медитација Випасана.

2014 – Хрватскиот Србин Гојко Ерор, обвинет за воени злосторства врз цивили во 1991 година во Берк кај Вуковар, беше ослободен по преквалификувањето на обвинението и откако Жупанискиот суд во Осиек го примени Законот за амнестија.

2018 – Земјотрес со јачина од 7,5 степени го погоди индонезискиот остров Сулавеси, предизвикувајќи цунами што речиси целосно го уништи крајбрежниот град Палу, при што загинаа 1.347 луѓе.

2020.- Почина Исидора Жебељан, истакната композиторка од помладата генерација и редовен член на САНУ. Нејзините композиции спаѓаат во групата на најизведувани српски дела на светската музичка сцена.

Прочитај повеќе...

На денешен ден

28 септември – На денешен ден

Објавено пред

на

48 п.н.е. – Во Египет е убиен Гнеј Помпеј Велики, еден од најголемите римски државници и војсководци, кој во 69 п.н.е. го задушил востанието на Спартак, а во 61 година го освоил Ерусалим. Римскиот сенат го избрал за конзул во 52 година, а власта ја изгубил по поразот на Гај Јулиј Цезар во битката кај Фарсала, по што се засолнил во Египет.

1066.- Норманскиот војвода Вилијам (Вилијам), идниот англиски крал Вилијам I Освојувач (Освојувачот), слетал со војска во близина на Певенси во јужната англиска провинција Сасекс и го започнал освојувањето на Англија.

1841.- Роден е францускиот државник Жорж Бенжамин Клемансо, премиер од 1906 до 1909 година и од 1917 до 1920 година, кога се повлече од политичкиот живот. Во времето на аферата Драјфус, тој во својот весник „L’Oror“ (L’Aurore) го објави познатото писмо на Зола до претседателот на Републиката „Обвинувам“.

1864.- Во Лондон е основана Првата меѓународна (Меѓународен синдикат на работниците), за која основачкиот документ насловен „Инаугуративно обраќање и статути“ го напишал Карл Маркс (Маркс).

1895.- Умре францускиот хемичар и биолог Луј Пастер, пронаоѓач на вакцини против беснило, антракс и шарлах. Тој го открил и процесот на зачувување на храната преку спречување на размножување на бактерии, кој подоцна бил наречен „пастеризација“. Основач е на научните гранки микробиологија и стереохемија. Во 1888 година, тој го организира познатиот институт во Париз, именуван по него.

1902.- Умре францускиот писател Емил Зола (Емил), творец и најизразен претставник на натуралистичкиот роман, автор на романите „Терезе Ракен“, „Зерминал“, „Минта“ и други романи. Познат е и по неговото отворено писмо (1898) до претседателот на Франција со наслов „Обвинувам“ во кое ги открива махинациите на највисоките воени кругови во „Аферата Драјфус“.

1914.- Умре српскиот композитор и музички педагог Стеван Стојановиќ Мокрањац, член на Српската кралска академија и хорот на белградското пејачко друштво. Неговото дело се смета за најзначајна етапа во развојот на српската национална музика во 19 век („Руковети“, „Приморски напјеви“, „Литургија“).

1944.- Единиците на Црвената армија се преселиле во Србија за време на Втората светска војна врз основа на југословенско-советскиот договор.

1949.- Москва еднострано го откажала договорот за пријателство и взаемна помош меѓу СССР и Југославија, а потоа следеле и другите земји од „социјалистичкиот табор“ – Унгарија на 30 септември, Бугарија и Романија на 1 октомври, Чехословачка на 4 октомври.

1958.- Во Франција беше одржан референдум на кој беше прифатен новиот устав, со што започна периодот на Петтата република. Новиот устав ја зајакна претседателската моќ.

1965.- За време на ерупцијата на вулкан на Филипините, 56 километри јужно од Манила, животот го загубија 184 луѓе.

1966.- Умре францускиот писател Андре Бретон, теоретичар и основач на надреалистичкото движење. Своите ставови за психоанализата и автоматизмот на потсвеста како основа на уметничката креативност ги искажал во Манифестите на надреализмот (1924, 1930) („Надреалистичка револуција“, „Надеж“, „Сјајот на земјата“, „Изгубени чекори“ , „Зора“, „Мираж“, „Надреализам и сликарство“).

1970.- Умре египетскиот државник Гамал Абдел Насер (Насер). Еден од иницијаторите на воениот удар со кој беше соборен кралот Фарук I на 23 јули 1952 година, две години подоцна се прогласи за премиер, а во 1956 година беше избран за претседател на Египет. Тој ја национализира Суецката компанија, што во есента 1956 година доведе до неуспешен англо-француско-израелски напад врз Египет, а во јуни 1967 година се бореше и ја загуби шестдневната војна со Израел. Тој беше еден од лидерите на Движењето на неврзаните.

1989.- Поранешниот филипински диктатор Фердинанд Маркос (Маркос) умре во егзил на Хаваи. Тој стана претседател на Филипините во 1965 година, како еден од најпопуларните политичари, а во 1986 година беше соборен од власт со бран масовни протести, по што побегна на Хаваи.

1990 година; – Во српскиот парламент беше донесен нов Устав, воведен е повеќепартиски политички систем, а покраините Војводина и Косово ги загубија атрибутите на државност и станаа територијална автономија.

1994 – ; Фериботот „Естонија“ потона во невреме во Балтичкото Море во близина на финскиот брег. Повеќе од 900 луѓе загинаа во најголемата мирновременска поморска несреќа во Европа.

1996.- Во Вучитрн, Косово, околу воената касарна беа фрлени две експлозивни направи, а беа нападнати полициски станици во селото Рудник и градот Подуево. Вооружените напади на косовските Албанци на контролните пунктови на српската полиција станаа почести во следните месеци, што доведе до отворени конфликти на почетокот на 1998 година.

1998.- По двенеделни улични немири и насилство кои се закануваа со сила да ја соборат владата, албанскиот премиер Фатос Нано поднесе оставка.

2000.- Сојузната изборна комисија ги објави конечните резултати од претседателските избори во СР Југославија, според кои во вториот изборен круг одат Слободан Милошевиќ и Воислав Коштуница. Верувајќи дека резултатите се фалсификувани, приврзаниците на Демократската опозиција на Србија започнаа масовни протести ширум земјата, а во следните 11 дена Србија минува низ најтешката политичка криза откако Милошевиќ дојде на власт.

2001 – Советот за безбедност на ОН ги укина санкциите за Судан, воведени во 1996 година, откако земјата одби да ги екстрадира осомничените за обидот за атентат врз египетскиот претседател Хосни Мубарак во 1995 година во Етиопија. Египет и Етиопија побараа и укинување на санкциите.

2003.- Умре Алтеа (Алтеа) Гибсон, првата тенисерка со темна кожа која ги освоила Вимблдон и националното првенство на САД.

2007.- Во Њујорк започнаа директни преговори меѓу делегациите на Белград и Приштина за статусот на Косово во новиот преговарачки процес со посредство на „тројката“ на Контакт групата. Белград ја објави својата визија за суштинска автономија во границите на Србија, додека Приштина понуди „пријателство и соработка меѓу две независни држави“.

2010.- Умре Артур Пен, режисерот на филмски класици како „Потерата без милост“, „Бони и Клајд“ и „Малиот голем човек“.

2012.- Посмртните останки на принцот Павле Караѓорѓевиќ, неговата сопруга Олга и синот Никола беа ексхумирани во Лозана, Швајцарија и пренесени во Србија, каде што беа погребани во семејната гробница во црквата Свети Ѓорѓија на Опленац кај Топола.

2013 – Советот за безбедност на ОН едногласно донесе резолуција за обезбедување и уништување на сириското хемиско оружје. Тоа е прва резолуција на Советот за безбедност од почетокот на сирискиот конфликт (март 2011 година), откако Русија и Кина ставија вето на три претходно предложени резолуции кои вршеа притисок врз сирискиот претседател Башар ал Асад да стави крај на насилството во неговата земја.

2014 – Во Белград, Парадата на гордоста помина без инциденти, а нешто повеќе од 1.000 учесници кои се залагаат за правата на ЛГБТ заедницата беа обезбедени од многу поголеми полициски сили. Претходната Парада се одржа во 2010 година, кога дојде до конфликт и насилство меѓу учесниците на парадата и екстремните националисти и хулигани, поради што од безбедносни причини овој настан беше забранет во следните три години. ;

2015 – Неколку милиони луѓе годишно умираат од излечива форма на рак, бидејќи овие пациенти немаат пристап до радиотерапија или операција, според медицинското списание Lancet Oncology.

Прочитај повеќе...

Facebook

Последни објави

Спорт40 минути

Сејдини и првиот човек на ФИФА Инфантино продолжуваат со беспрекорна соработка за доброто на фудбалот

Првиот човек на Фудбалската федерација на Македонија се сретна со првиот човек на ФИФА, Џани Инфантино, чија поддршка е секогаш...

Спорт7 часа

Катерина Милевска дел од врвна програма на ФИФА под менторство на селекторот на САД, нашиот македонец г-дин Влатко Андоновски

Нашата селекторка на македонската женска репрезентација до 17 години, Катерина Милеска е дел од програмата на ФИФА и учесник во...

На денешен ден8 часа

30 септември – На денешен ден

1399.- Основачот на англиската династија Ланкастер, Хенри Болингброук (Хенри Болингброук) стана крал Хенри IV, ден по абдикацијата на Ричард II...

Хороскоп10 часа

Викенд Хороскоп за петок (30 септември)

ОВЕН Доколку имате деца, денес ќе сакате да ги разгалете. Сепак на крајот на краиштата работите за денови како што...

Временска прогноза14 часа

Значителен пад на температурите и дождови, еве за кога се најавите..

До крајот на оваа недела времето во Македонија ќе се задржи променливо облачно со сончеви периоди. Ќе дува слаб до...

Македонија14 часа

ЦУК: Армиската единица ја продолжува потрагата по возачот на возилото кое пред два дена излета во река Вардар кај Желино

Во моментов според последните добиени информации од терен екипи од ДЗС Тетово со тимовите за нуркање се повлекле со кординација...

Балкан14 часа

Во голема координирана акција сузбиена организирана криминална група која криумчарела хероин во Хрватска, приведени три лица

Денеска (29.09.2022) полициски службеници од Одделот за криминалистичка полиција – Сектор за недозволена трговија со дрога, оружје и опасни материи,...

Спорт15 часа

ФФМ распишува конкурс за тренерски курсеви во различни нивоа за лиценци

Македонската фудбалска федерација во рамките на својот едукативен центар е во активна изработка на детален годишен план за курсеви за...

Магазин17 часа

Google Maps: искусете места на кои никогаш не сте биле

Google Maps често објавува нови функции со цел да ги направи корисниците повеќе заинтересирани за дигитални мапи. Еден од најновите...

Видео22 часа

Што може да преживее Apple Watch Ultra? ВИДЕО

Јутјуберот TechRax го стави првиот издржлив часовник на Apple – Watch Ultra – на неговиот екстремен тест за издржливост. Apple...

НАЈЧИТАНИ