На денешен ден
На денешен ден (16 август)
1717 година – Во битка кај Белград во Австро -турската војна, во која 6.000 Срби од Војводина се бореа на страната на Австријците, принцот Јуџин де Савоје ја победи турската војска и го зазеде Белград. Со мирот во Пожаревац што следеше во 1718 година, Австрија ги доби северна Србија, Банат и северна Босна. Белград остана под австриска власт до 1739 година, кога беше повторно освоен од Турците.
1819.- Бран протести на британски и работници од средната класа кои бараа парламентарни и други реформи убиваат неколку луѓе во Манчестер и рануваат неколку стотици кога владините трупи се испраќаат да го растераат протестниот собир.
1832 година – Роден е германскиот психолог, филозоф и лингвист Вилхелм Вундт, основач на експерименталната психологија („Принципи на физиолошка психологија“, „Вовед во психологија“, „Психологија на луѓето“ – десет тома).
1845.- Роден е францускиот физичар Габриел Липман, добитник на Нобеловата награда за физика во 1908 година, кој го пронајде процесот на фотографирање во природни бои. Тој, исто така, изгради капиларен електрометар и го воспостави принципот на одржување електрична енергија.
1858.- Американскиот претседател Jamesејмс Бјукенан и британската кралица Викторија разменија телеграфки со честитки за пуштањето во странство телеграфски кабел. Ова беа првите пораки испратени по телеграф преку океанот.
1913.- Во Полска е роден израелскиот државник Менахем Бегин, еден од основачите на партијата Ликуд. Како премиер на Израел (1977-1983), тој го потпиша првиот мировен договор со Египет во 1977 година, а во 1978 година ја доби Нобеловата награда за мир, што ја подели со египетскиот претседател Анвар ел-Садат.
1919.- Владата на Кралството Срби, Хрвати и Словенци е формирана под претседателство на ubубо Давидовиќ, составена од претставници на Демократската партија (заедница) и Социјалдемократската партија.
1921.- Умре кралот Петар I Караѓорѓевиќ, крал на Србија од 1903 до 1918 година, а потоа до неговата смрт, Кралството на Србите, Хрватите и Словенците. Погребан е во семејната гробница на Караѓорѓевиќ во Опленац. Него го наследи неговиот син Александар Први.
1949.- Умре американската новинарка Маргарет Мичел, авторка на популарниот роман „Однесено со ветар“, кој со години беше бестселер и врз основа на кој беше снимен истоимениот филм.
1953.- Во Иран беше извршен државен удар, а Шах Мохамед Реза Пахлави (Мохамед) ја напушти земјата. Три дена подоцна, премиерот Мохамед Мошадек беше соборен и шахот се врати на престолот со англо-американска помош.
1956.- Умре американскиот филмски актер со унгарско потекло Бела Блашко, познат како Бела Лугоси, толкувач на серијата улоги на Дракула во хорор филмови. Погребан е во наметката на Дракула.
1958.- Родена е американската пејачка и актерка Мадона Луиз Вероника Циконе, позната како Мадона, една од најпопуларните пејачки на крајот на 20 век.
1960 – Кипар се стекна со независност и Архиепископот Макариос стана првиот претседател на Републиката.
1973.- Умре американскиот микробиолог со украинско потекло Селман Абрахам Ваксман, добитник на Нобеловата награда за медицина во 1952 година за измислување на стрептомицин.
1974. – Прекинот на огнот со посредство на ОН меѓу кипарските Грци и турските сили слета на северниот дел на островот на 20 јули. Една третина од Кипар остана под турска власт.
1977.- Во Мемфис, Тенеси, умре американскиот музичар Елвис Арон Присли, „крал на рок“, исклучително популарен во 1950 -тите и 1960 -тите години. Тој има продадено повеќе од 150 милиони плочи и глуми во дваесетина филмови.
1984.- Почина српскиот писател Душан Радовиќ, уредник на редакциите за деца на Радио и телевизија Белград и автор на популарната емисија Студио Б „Белград, добро утро“. Благодарение на него, се обнови познатиот детски весник „Полетарак“ (збирки песни „Драги деца“, „Смешни зборови“, „Волчја азбука“, „Ви кажувам приказна“, „Капетан Johnон Пиплфокс“).
1994.- И покрај обвинувањата за сериозна изборна измама, Хоакин Балагуер ја презеде функцијата по седми пат како претседател на Доминиканската Република.
1995.- Во Чеченија стапи на сила мировниот договор, откако помалите групи чеченски бунтовници предадоа оружје и руските војници почнаа да се повлекуваат од линијата на фронтот.
1997.- Германската полиција уапси околу 220 лица, учесници во демонстрациите организирани од неонацисти ширум Германија на 10 -годишнината од смртта на нацистичкиот водач Рудолф Хес.
1999.- Соединетите држави отворија конзулат во поранешниот Сајгон, 25 години по драматичната евакуација на нејзината амбасада во градот на крајот од Виетнамската војна.
2002.- Телото на палестинскиот герилски водач Сабри ал -Бан, попознат како Абу Нидал, е пронајдено во главниот град на Ирак, Багдад. Тој беше заколнат непријател на палестинскиот претседател Јасер Арафат. Неговата фракција, Револуционерниот фронт ал-Фатах, се отцепи од Палестинската ослободителна организација на Арафат (ПЛО) во 1974 година, тврдејќи дека ПЛО стана премногу умерена.
2003.- Во писмо до Советот за безбедност на ОН, Либија официјално ја призна одговорноста за терористичкиот напад во 1998 година врз шкотскиот град Локерби, во кој загинаа 270 луѓе. Тоа признание беше услов Либија да ги укине санкциите воведени од Светска банка по тој напад.
2003.- Поранешниот угандски диктатор Иди Амин Дада почина во егзил во Саудиска Арабија. За време на неговата осумгодишна диктатура (1971-1979), околу 400.000 цивили беа масакрирани, главно од малцинските етнички заедници, а тој исто така беше обвинет за канибализам.
2005.- Во авионска несреќа во западна Венецуела загинаа сите 160 патници, претежно туристи.
2006.- Поранешниот парагвајски диктатор Алфредо Стреснер умре во егзил во Бразил. Тој дојде на власт во Парагвај со воен удар во 1954 година и владееше со таа земја до 1989 година, кога беше соборен. Според хуманитарните организации, најмалку 900 луѓе исчезнале, а илјадници биле измачувани за време на неговото владеење.
2007.- Земјотрес со интензитет од 8,0 степени според Рихтеровата скала во Перу уби 519 и рани 1,366 лица.
2008.- Рускиот претседател Дмитриј Медведев потпиша договор за прекин на огнот од шест точки со Грузија по конфликтот околу Јужна Осетија.
2012 – Полицијата уби 36 рудари во жестоки судири со рудари кои штрајкуваат во рудникот за платина во Јужна Африка, барајќи повисоки плати.
2015 година – Во експлозиите во кинеското пристаниште Тијанџин загинаа 112 луѓе, 700 беа повредени и евакуирано населението во зоната од три километри од складиштето за хемикалии. Тијанџин, најголемото пристаниште во светот, има 15 милиони жители и е центар на кинеската петрохемиска индустрија.
На денешен ден
Времеплов: На денешен ден – 27 ноември
На денешен ден 27 ноември, важни историски настани кои се случиле во различни години и делови од светот. Еве краток преглед на клучните теми и значење на овие настани по хронолошки ред по векови:
19. век
1879
-
Францускиот парламент бил преместен од Версај во Париз.
1895
-
Алфред Нобел во Париз го напишал својот тестамент, оставајќи големо богатство за развој на науката, литературата и мирот. Нобеловата награда се доделува од 1901 година.
20. век
1910-1930
1912
-
Шпанија воспоставила протекторат над Мароко.
1919
-
Во Неџија, Бугарија по Првата светска војна потпишала договор со кој:
-
Добруџа ѝ припаднала на Романија,
-
Источна Тракија на Грција,
-
Струмица, Димитровград и Босилеград на Кралството СХС.
-
1926
-
Ахмед Бен Зогу во Тирана потпишал договор со Италија, ставајќи ја Албанија под италијански протекторат.
1930-1950
1940
-
Нацистичка Германија ја анектирала француската покраина Лорена.
-
Во Романија, профашистичката „Железна гарда“ убила над 60 соработници на кралот Карол II, меѓу кои и поранешниот премиер Николае Јорго.
1941
-
Последните италијански сили во тврдината Гондар (Етиопија) капитулирале пред Сојузниците, кои заробиле 23.000 војници.
1942
-
Француската флота во Тулон била потопена за да не падне во германски раце.
1945
-
Норвешка станала членка на Обединетите нации.
1950-1970
1953
-
Хусо Хоџиќ, учесник во НОБ, прогласен за народен херој.
1968
-
Југословенската армија и полиција ги потиснале албанските демонстрации во Косово, одржани на Денот на знамето, со барање покраината да добие статус на република.
1970-1990
1970
-
Во Манила, колумбиски сликар преправен во свештеник се обидел да го убие папата Павле VI.
1974
-
На Телевизија Белград била емитувана првата епизода од „Коцки, коцки, коцки“.
1978
-
Поранешниот надзорник Ден Вајт ги убил градоначалникот Џорџ Москоне и политичарот Харви Милк во Сан Франциско.
1983
-
Колумбиски Боинг 747 се урнал кај Мадрид; загинале 181 лице.
1989
-
Колумбиски Боинг 727 експлодирал во лет; загинале сите 107 патници и членови на екипажот.
1990
-
Џон Мејџор станал премиер на Велика Британија и лидер на Конзервативната партија.
1990-2000
1991
-
Советот за безбедност на ОН овластил распоредување на УНПРОФОР во поранешна Југославија.
-
Во Пном Пен толпа го нападнала лидерот на Црвените Кмери Кије Самфан, кој бил евакуиран во Бангкок.
1996
-
Поради протестите против изборни фалсификати, властите ги затвориле Радио Б92 и Радио Индекс; работата ја продолжиле на 5 декември.
-
Над 90 рудари загинале во експлозија на гас во јагленокоп во кинеската провинција Шанкси.
1997
-
Судири кај Србица и во селото Резница: убиени двајца полицајци и еден Албанец, четворица полицајци ранети.
21. век
2000
-
Норвешкиот крал Харолд го отворил Лердалскиот тунел, најдолг патен тунел во светот (16.900 м).
-
Агенцијата за СИДА на ОН објавила дека од почетокот на пандемијата починале над 21 милион луѓе.
2001
-
НАСА објавила откривање атмосфера на планета оддалечена 150 милиони светлосни години – прво директно откривање надвор од Сончевиот систем.
-
Официјално бил отворен каспискиот нафтоводен систем за транспорт до Новоросијск.
2004
-
Вселенскиот патријарх Вартоломеј I ги примил моштите на Свети Златоуст и Свети Григориј од папата Јован Павле II.
2005
-
Прва трансплантација на лице извршена во Амиен, Франција.
2006
-
Во Јасеновац бил отворен Образовен центар и Меморијален музеј со нова изложба за жртвите од логорот.
-
Канадскиот парламент го признал Квебек како „посебна нација во рамките на Канада“.
На денешен ден
Светот на денешен ден (20 ноември)
1531 – Капелскиот мировен договор ја утврдува конфесионалната поделба на Швајцарија.
1780 – Велика Британија објави војна на Холандија поради снабдувањето на американските бунтовници.
1818 – Симон Боливар ја прогласи независноста на Венецуела од Шпанија.
1873 – Обединување на Будим и Пешта во главниот град Будимпешта.
1903 – Демонстрации во Белград против режимот на кралот Александар Обреновиќ.
1910 – Франциско I. Мадеро повика на револуција и се прогласи за претседател на Мексико.
1917 – Украина беше прогласена за република.
1917 – Почеток на Битката кај Камбре во Првата светска војна.
1919 – Во Берлин нелегално започна првиот конгрес на младински организации и беше основана Комунистичката младинска интернационала.
1924 – Задушено курдското востание во Турција.
1962 – Кенеди ја укина американската блокада на Куба и формално ја заврши Кубанската ракетна криза.
1991 – Однесувањето на околу 260 луѓе од болницата во Вуковар до Овчара од страна на ЈНА.
1999 – Кина го лансира својот прв вселенски брод.
2003 – Експлозија на неколку бомби во Истанбул; уништен британскиот конзулат.
2003 – Уапсен Мајкл Џексон за наводна сексуална експлоатација на малолетници.
На денешен ден
Светот на денешен ден (18 ноември)
Среден век и големи откритија
-
1477 – Основан е рускиот град Екатеринбург.
-
1493 – Кристофер Колумбо за првпат го здогледува Порторико; следниот ден се истоварува и островот го нарекува Сан Хуан Батиста.
18. и 19. век
-
1739 – Со Белградскиот договор Отоманската империја го враќа Белград и териториите северно од Западна Морава.
-
1865 – Во Њујорк се објавува расказот на Марк Твен: „Прославената скокачка жаба од округот Калаверас“.
Почеток на 20. век
-
1903 – САД потпишуваат договор со Панама за неограничено користење на Панамскиот канал.
-
1905 – Принцот Чарлс од Данска станува крал на Норвешка под името Хакон VII.
-
1909 – САД испраќаат два воени брода во Никарагва по масакрот што го наредил диктаторот Хозе Сантос Зелаја.
-
1910 – Започнува Мексиканската селска револуција, предводена од Панчо Виља и Емилијано Сапата.
Првата светска војна и последици
-
1918 – Латвија прогласува независност.
-
1918 – Белгиската армија повторно влегува во Брисел по четиригодишна германска окупација.
1920-ти и 1930-ти
-
1926 – Џорџ Бернард Шо ги одбива парите од Нобеловата награда.
-
1928 – Во Њујорк е прикажан „Паробродот Вили“, првиот анимиран филм со Мики Маус.
-
1936 – Германија и Италија ја признаваат владата на Франциско Франко во Шпанија.
Втора светска војна и по неа
-
1941 – Прв судир меѓу четници и партизани во Хрватска, во Почитељ.
-
1943 – 440 авиони на британските Кралски воздухопловни сили го бомбардираат Берлин, со минимална штета.
-
1945 – На изборите во Бугарија победува комунистичкиот Отечествен фронт.
Втора половина на 20. век
-
1959 – Премиера на филмот „Бен-Хур“ во Њујорк.
-
1969 – „Аполо 12“ слетува на Месечината – второ успешно слетување на човечка мисија.
-
1971 – „Лед Цепелин“ го објавува својот безнасловен албум („Led Zeppelin IV“).
-
1978 – Масовното самоубиство во Џонстаун: 913 жртви.
-
1982 – Боксерот Дук Ку Ким умира по мечот со Реј Манчини, што предизвикува реформи во боксот.
-
1987 – Пожар во лондонската метро-станица Кингс Крос: 31 загинат.
-
1988 – Претседателот Реган потпишува закон со кој дилерите на дрога можат да бидат осудени на смрт.
-
1990 – Првите општи избори во СР Босна и Херцеговина.
Распадот на Југославија
-
1991 – ЈНА го освојува Вуковар.
-
1991 – Мате Бобан ја прогласува „Хрватска заедница Херцег-Босна“.
-
1991 – Македонското собрание го усвојува Уставот, прогласувајќи независност.
-
1993 – Јужноафриканските лидери го одобруваат уставот што го означува крајот на апартхејдот.
Кон крајот на векот
-
1996 – Пожар во тунелот под Ла Манш.
-
1998 – Алис Мекдермот ја добива Националната награда за книга за „Шармантниот Били“.
-
1999 – На самитот на ОБСЕ во Истанбул е усвоена Повелбата за европска безбедност.
21. век
-
2002 – Тимот на Ханс Бликс пристигнува во Ирак како ОН-инспектори за нуклеарно оружје.
-
2003 – Хашкиот трибунал го обвинува Милан Бабиќ за злосторства против човештвото; подоцна осуден на 13 години.
-
2003 – Последна седница на коалицијата ДОС во Белград.
-
2004 – Русија го ратификува Протоколот од Кјото.
-
2004 – Чешка укинува задолжителен воен рок и преминува на професионална армија.
-
2006 – Тони Блер признава дека интервенцијата во Ирак била грешка.
-
2006 – Поплави во авганистанската покраина Бадгис: 53 загинати.
-
Кичево18 часаКичевски „ЈКП Комуналец“ ги засука ракавите за почисто и поубаво Кичево во пресрет на новогодишните празници
-
Кичево2 денаОВР Кичево поднесе кривична за лице од скопско, најдена банкарска картичка употребил за купување на производи
-
Хороскоп1 денХороскоп за петок (28 ноември)
-
Lifestyle2 дена„Travelers Cycling Macedonia“ – Кичево ја лансира првата андроид мобилна апликација за велосипедизам во Македонија
-
Македонија2 денаБензините остануваат исто, додека Дизелот од ноќеска со нова намалена цена за литар
-
Македонија2 денаАМСМ: На патниот правец Отешево – Сирхан, поради одрон на патот, сообраќајот се одвива по една сообраќајна лента
-
Хороскоп9 часаХороскоп за сабота (29 ноември)
-
Култура22 часаДенес започнува Божиќниот пост кој трае 40 дена и завршува на денот кога се слави Христовото раѓање, Лесни и богоугодни пости!
