На денешен ден
На денешен ден – 3 мај
1469 година – Роден е италијанскиот државник и историчар Николо Макијавели, автор на „Владетелот“, во кој тој тврди дека владетелот не треба да избира средства за да постигне цел, од која подоцна бил изведен поимот „макијавелизам“.
1494 година – Шпанскиот навигатор Кристофоро Коломбо го откри островот, подоцна наречен Јамајка.
1500 – Патувајќи на запад, португалскиот навигатор Педро Алварес Кабрал го открил Бразил на пат кон Индија и го прогласил за португалски посед.
1748.- Роден е францускиот политичар Емануел Josephозеф Сијес, познат како Абе Кие, еден од водачите на Француската револуција. Во брошурата „Која е третата класа?“ тој ги разоткри политичките барања на буржоазијата.
1791 година – Полскиот крал Станислав Август Понијатовски потпиша либерален устав за воспоставување парламентарна монархија. Тоа беше втор пишан устав во светот, по американскиот.
1814 година – Францускиот крал Луј XVIII се врати во Париз под заштита на сојузниците по поразот на императорот Наполеон Први во битката кај Ватерло.
1841 година – Нов Зеланд е прогласен за британска колонија.
1895 година – Териториите во сопственост на британската јужноафриканска компанија, јужно од реката Замбези, се преименуваат во Родезија.
1898 година – Во Киев е родена израелската државничка Голда Мебович Мејрсон, првата жена што стана премиер на Израел од 1969 до 1974 година.
1898 година – почина литературниот и театарски критичар и историчар на книжевноста Светислав Вуловиќ, професор на Големата школа во Белград, член на Српската кралска академија, една од највлијателните домашни литературни критичари во 19 век.
1902 година – Роден е францускиот физичар Алфред Кастлер, член на Француската академија, добитник на Нобеловата награда за физика во 1966 година. Неговата научна работа придонесе за развој на ласери.
1922 година – Во Париз е основана Меѓународната железничка унија, со основачи на Југословенските железници.
1936 – Во Јагодина се одржаа најмасовните антифашистички демонстрации, организирани од Фронтот за народна слобода, во Поморавjeе меѓу двете светски војни.
1939 година – Советскиот министер за надворешни работи Максим Литвинов е заменет со Вјачеслав Молотов, кој кон крајот на август истата година потпиша пакт за неагресија со нацистичка Германија.
1945 година – Британците за време на Втората светска војна го окупираа Рангун, главниот град на тогашна Бурма (сега Мјанмар), ослободувајќи го од јапонската окупација.
1946 година – Во Токио започна седницата на Меѓународниот воен трибунал за Далечниот исток, на кој им судеа јапонски воени злосторници од Втората светска војна. На судењето, кое траеше до ноември 1948 година, од 28 обвинети, седум беа осудени на смрт, 16 на доживотен затвор, а останатите на пократки казни.
1968 година – Vioестоките судири со полицијата во Париз доведоа до студентски демонстрации и штрајкови поради неподготвеноста на владата да ги спроведе универзитетските реформи. Студентските протести наскоро се проширија и во другите европски земји, а протестот прерасна во бунт против граѓанското општество.
1971 година – Валтер Улбрихт поднесе оставка од функцијата генерален секретар на Источногерманската комунистичка партија. Него го замени Ерих Хонекер.
1991 година – Моштите на контроверзниот владика на Српската православна црква, Николај Велимировиќ, се пренесени од САД во неговото родно село Лелиќ во близина на Ваjeево.
1992 година – Муслиманските сили нападнаа конвој возила на ЈНА што се повлекуваа кон касарната Лукавица во Сараево. Неколку офицери, војници и цивили беа убиени и ранети.
1996 година – Делегатите од 55 земји се согласија на конференцијата на ООН во Geneенева за новите правила за употреба на нагазни мини, но не прифаќаат целосна забрана.
1999 година – Напад на НАТО врз СР Југославија удри во автобус во близина на градот Пеќ, Косово. Загинаа 20 лица, а 43 беа повредени. Зградата на телевизијата Нови Сад беше погодена во Нови Сад. Во седиштето на НАТО во Брисел беше објавено дека се извршени 14.000 летови за 42 дена од нападот на СРЈ.
2003 година – Конгресот на САД гласаше за буџет од скоро 80 милијарди долари за војната во Ирак, вклучително и дел за сојузниците и борбата против тероризмот.
2006 година – Соучесник во нападот на Светскиот трговски центар во Newујорк на 11 септември 2001 година, Закаријас Мусауи е осуден на доживотен затвор. Тоа е прва и единствена пресуда донесена од американскиот суд за нападите врз Соединетите држави на 11 септември, во кои беа убиени скоро 3.000 луѓе.
2008 година – Умре поранешниот шпански премиер Леополдо Калво Сотело, вториот премиер по крајот на фашистичката диктатура на генералот Франциско Франко и воспоставувањето либерална демократија. Една од неговите најголеми одлуки е влегувањето на Шпанија во НАТО.
2008 година – Уништувачки циклон, Нагрис, го погоди Мјанмар, убивајќи 77.738 лица, а исчезнати 55.917.
2012 година – Сликата „Врисок“ на Едвард Мунк се продаде за 120 милиони долари во Сотби во Newујорк, со што стана најскапото уметничко дело досега продадено на аукција.
2014 година – почина американскиот нобеловец Гери Бекер, економист и социолог, еден од креаторите на теоријата за влијанието на економските закони врз човековото однесување и социјалните проблеми, кои претходно беа исклучиво теми во социологијата.
2016 година – Европската фудбалска унија (УЕФА) го прифати Косово како 55-та членка на таа организација.
На денешен ден
Времеплов: На денешен ден – 27 ноември
На денешен ден 27 ноември, важни историски настани кои се случиле во различни години и делови од светот. Еве краток преглед на клучните теми и значење на овие настани по хронолошки ред по векови:
19. век
1879
-
Францускиот парламент бил преместен од Версај во Париз.
1895
-
Алфред Нобел во Париз го напишал својот тестамент, оставајќи големо богатство за развој на науката, литературата и мирот. Нобеловата награда се доделува од 1901 година.
20. век
1910-1930
1912
-
Шпанија воспоставила протекторат над Мароко.
1919
-
Во Неџија, Бугарија по Првата светска војна потпишала договор со кој:
-
Добруџа ѝ припаднала на Романија,
-
Источна Тракија на Грција,
-
Струмица, Димитровград и Босилеград на Кралството СХС.
-
1926
-
Ахмед Бен Зогу во Тирана потпишал договор со Италија, ставајќи ја Албанија под италијански протекторат.
1930-1950
1940
-
Нацистичка Германија ја анектирала француската покраина Лорена.
-
Во Романија, профашистичката „Железна гарда“ убила над 60 соработници на кралот Карол II, меѓу кои и поранешниот премиер Николае Јорго.
1941
-
Последните италијански сили во тврдината Гондар (Етиопија) капитулирале пред Сојузниците, кои заробиле 23.000 војници.
1942
-
Француската флота во Тулон била потопена за да не падне во германски раце.
1945
-
Норвешка станала членка на Обединетите нации.
1950-1970
1953
-
Хусо Хоџиќ, учесник во НОБ, прогласен за народен херој.
1968
-
Југословенската армија и полиција ги потиснале албанските демонстрации во Косово, одржани на Денот на знамето, со барање покраината да добие статус на република.
1970-1990
1970
-
Во Манила, колумбиски сликар преправен во свештеник се обидел да го убие папата Павле VI.
1974
-
На Телевизија Белград била емитувана првата епизода од „Коцки, коцки, коцки“.
1978
-
Поранешниот надзорник Ден Вајт ги убил градоначалникот Џорџ Москоне и политичарот Харви Милк во Сан Франциско.
1983
-
Колумбиски Боинг 747 се урнал кај Мадрид; загинале 181 лице.
1989
-
Колумбиски Боинг 727 експлодирал во лет; загинале сите 107 патници и членови на екипажот.
1990
-
Џон Мејџор станал премиер на Велика Британија и лидер на Конзервативната партија.
1990-2000
1991
-
Советот за безбедност на ОН овластил распоредување на УНПРОФОР во поранешна Југославија.
-
Во Пном Пен толпа го нападнала лидерот на Црвените Кмери Кије Самфан, кој бил евакуиран во Бангкок.
1996
-
Поради протестите против изборни фалсификати, властите ги затвориле Радио Б92 и Радио Индекс; работата ја продолжиле на 5 декември.
-
Над 90 рудари загинале во експлозија на гас во јагленокоп во кинеската провинција Шанкси.
1997
-
Судири кај Србица и во селото Резница: убиени двајца полицајци и еден Албанец, четворица полицајци ранети.
21. век
2000
-
Норвешкиот крал Харолд го отворил Лердалскиот тунел, најдолг патен тунел во светот (16.900 м).
-
Агенцијата за СИДА на ОН објавила дека од почетокот на пандемијата починале над 21 милион луѓе.
2001
-
НАСА објавила откривање атмосфера на планета оддалечена 150 милиони светлосни години – прво директно откривање надвор од Сончевиот систем.
-
Официјално бил отворен каспискиот нафтоводен систем за транспорт до Новоросијск.
2004
-
Вселенскиот патријарх Вартоломеј I ги примил моштите на Свети Златоуст и Свети Григориј од папата Јован Павле II.
2005
-
Прва трансплантација на лице извршена во Амиен, Франција.
2006
-
Во Јасеновац бил отворен Образовен центар и Меморијален музеј со нова изложба за жртвите од логорот.
-
Канадскиот парламент го признал Квебек како „посебна нација во рамките на Канада“.
На денешен ден
Светот на денешен ден (20 ноември)
1531 – Капелскиот мировен договор ја утврдува конфесионалната поделба на Швајцарија.
1780 – Велика Британија објави војна на Холандија поради снабдувањето на американските бунтовници.
1818 – Симон Боливар ја прогласи независноста на Венецуела од Шпанија.
1873 – Обединување на Будим и Пешта во главниот град Будимпешта.
1903 – Демонстрации во Белград против режимот на кралот Александар Обреновиќ.
1910 – Франциско I. Мадеро повика на револуција и се прогласи за претседател на Мексико.
1917 – Украина беше прогласена за република.
1917 – Почеток на Битката кај Камбре во Првата светска војна.
1919 – Во Берлин нелегално започна првиот конгрес на младински организации и беше основана Комунистичката младинска интернационала.
1924 – Задушено курдското востание во Турција.
1962 – Кенеди ја укина американската блокада на Куба и формално ја заврши Кубанската ракетна криза.
1991 – Однесувањето на околу 260 луѓе од болницата во Вуковар до Овчара од страна на ЈНА.
1999 – Кина го лансира својот прв вселенски брод.
2003 – Експлозија на неколку бомби во Истанбул; уништен британскиот конзулат.
2003 – Уапсен Мајкл Џексон за наводна сексуална експлоатација на малолетници.
На денешен ден
Светот на денешен ден (18 ноември)
Среден век и големи откритија
-
1477 – Основан е рускиот град Екатеринбург.
-
1493 – Кристофер Колумбо за првпат го здогледува Порторико; следниот ден се истоварува и островот го нарекува Сан Хуан Батиста.
18. и 19. век
-
1739 – Со Белградскиот договор Отоманската империја го враќа Белград и териториите северно од Западна Морава.
-
1865 – Во Њујорк се објавува расказот на Марк Твен: „Прославената скокачка жаба од округот Калаверас“.
Почеток на 20. век
-
1903 – САД потпишуваат договор со Панама за неограничено користење на Панамскиот канал.
-
1905 – Принцот Чарлс од Данска станува крал на Норвешка под името Хакон VII.
-
1909 – САД испраќаат два воени брода во Никарагва по масакрот што го наредил диктаторот Хозе Сантос Зелаја.
-
1910 – Започнува Мексиканската селска револуција, предводена од Панчо Виља и Емилијано Сапата.
Првата светска војна и последици
-
1918 – Латвија прогласува независност.
-
1918 – Белгиската армија повторно влегува во Брисел по четиригодишна германска окупација.
1920-ти и 1930-ти
-
1926 – Џорџ Бернард Шо ги одбива парите од Нобеловата награда.
-
1928 – Во Њујорк е прикажан „Паробродот Вили“, првиот анимиран филм со Мики Маус.
-
1936 – Германија и Италија ја признаваат владата на Франциско Франко во Шпанија.
Втора светска војна и по неа
-
1941 – Прв судир меѓу четници и партизани во Хрватска, во Почитељ.
-
1943 – 440 авиони на британските Кралски воздухопловни сили го бомбардираат Берлин, со минимална штета.
-
1945 – На изборите во Бугарија победува комунистичкиот Отечествен фронт.
Втора половина на 20. век
-
1959 – Премиера на филмот „Бен-Хур“ во Њујорк.
-
1969 – „Аполо 12“ слетува на Месечината – второ успешно слетување на човечка мисија.
-
1971 – „Лед Цепелин“ го објавува својот безнасловен албум („Led Zeppelin IV“).
-
1978 – Масовното самоубиство во Џонстаун: 913 жртви.
-
1982 – Боксерот Дук Ку Ким умира по мечот со Реј Манчини, што предизвикува реформи во боксот.
-
1987 – Пожар во лондонската метро-станица Кингс Крос: 31 загинат.
-
1988 – Претседателот Реган потпишува закон со кој дилерите на дрога можат да бидат осудени на смрт.
-
1990 – Првите општи избори во СР Босна и Херцеговина.
Распадот на Југославија
-
1991 – ЈНА го освојува Вуковар.
-
1991 – Мате Бобан ја прогласува „Хрватска заедница Херцег-Босна“.
-
1991 – Македонското собрание го усвојува Уставот, прогласувајќи независност.
-
1993 – Јужноафриканските лидери го одобруваат уставот што го означува крајот на апартхејдот.
Кон крајот на векот
-
1996 – Пожар во тунелот под Ла Манш.
-
1998 – Алис Мекдермот ја добива Националната награда за книга за „Шармантниот Били“.
-
1999 – На самитот на ОБСЕ во Истанбул е усвоена Повелбата за европска безбедност.
21. век
-
2002 – Тимот на Ханс Бликс пристигнува во Ирак како ОН-инспектори за нуклеарно оружје.
-
2003 – Хашкиот трибунал го обвинува Милан Бабиќ за злосторства против човештвото; подоцна осуден на 13 години.
-
2003 – Последна седница на коалицијата ДОС во Белград.
-
2004 – Русија го ратификува Протоколот од Кјото.
-
2004 – Чешка укинува задолжителен воен рок и преминува на професионална армија.
-
2006 – Тони Блер признава дека интервенцијата во Ирак била грешка.
-
2006 – Поплави во авганистанската покраина Бадгис: 53 загинати.
-
Кичево2 денаКичевски „ЈКП Комуналец“ ги засука ракавите за почисто и поубаво Кичево во пресрет на новогодишните празници
-
Хороскоп1 денХороскоп за сабота (29 ноември)
-
Култура2 денаДенес започнува Божиќниот пост кој трае 40 дена и завршува на денот кога се слави Христовото раѓање, Лесни и богоугодни пости!
-
Хороскоп11 часаХороскоп за недела (30 ноември)
-
Спорт17 часа(ФОТО) „ФК Напредок“ и официјално со победа го заврши есенскиот дел од натпреварите против екипата на „ФК Ренова“ на гостински терен
-
Свет1 денРуските власти предупредуваат дека целосно ќе ја блокираат апликацијата за пораки „WhatsApp“
-
Македонија23 часаСпречен канал на илегално внесување на ловечка муниција на Граничен премин Стар Дојран, лишени од слобода три лица
-
Здравје и убавина18 часа„Солта“ го подобрува вкусот на храната, но истовремено има силно влијание врз организмот ако ја користиме прекумерно
