На денешен ден
На денешен ден: 9 октомври
1806 – Прусија ја прекина својата неутрална политика кон Наполеон и и објави војна на Франција, во која беше поразена со големи територијални загуби. Со мирот во Тилсит во 1807 година, ја загуби целата област помеѓу Рајна и Елба и повеќето земји добиени со поделбата на Полска.
1831.- Убиен е грчкиот претседател Јоанис Каподистриас, еден од водачите на борбата за ослободување од турската власт. Како претседател од 1827 година, тој владееше апсолутистички, потпирајќи се на армијата, што предизвика бунт на либералните политичари.
1835.- Роден е францускиот композитор и виртуоз на пијано Камил Сен Санс, еден од основачите на Националното музичко друштво (1871). Неговиот богат опус ги вклучува сите видови машки дела, од кои најпозната е операта „Самсон и Далила“.
1854.- Роден е српскиот физичар и пронаоѓач Михаило Пупин, професор по математика и физика (1901) на Универзитетот Колумбија. Неговиот најзначаен пронајдок, калемите за самоиндукција („Калеми на Пупин“) (1890), овозможи пренос преку телефон и телеграф на долги релации преку кабел. Во 1924 година, тој ја доби Пулицеровата награда за неговата автобиографска книга „Од емигранти до пронаоѓачи“.
1892 година – Роден е Иво Андриќ, чија работа донесе меѓународен престиж и признание за југословенската литература. Тој е првиот и досега единствениот југословенски писател што ја доби Нобеловата награда за литература (1961) („Екс понто“, „nakнакови“, „На Дрини ćуприја“, „Травничка хроника“, „Господџица“, „Проклета авлија“ ).
1915.- Германските и австро -унгарските војници го окупираа Белград во Првата светска војна.
1934.- Југословенскиот крал Александар I Караѓорѓевиќ бил убиен во Марсеј. Атентатот во кој беше убиен францускиот министер за надворешни работи, Jeanан Луј Барту, беше организиран од водачите на хрватското усташко движење и македонските националисти, а го изврши Владата на Чернозем.
1944.- Започна Третата конференција во Москва, на која британскиот премиер Черчил и водачот на СССР Сталин разговараа за проблемот на Полска, Грција и Југославија и се договорија за организацијата на Европа по Втората светска војна.
1962 – Уганда стекнува независност по речиси 70 години британска колонијална власт.
1963.- Повеќе од 2.000 луѓе загинаа во поплавите кога пукна браната Вајонт висока 300 метри кај Белуно, североисточна Италија.
1967.- Во Боливија беше убиен аргентинскиот револуционер Ернесто „Че Гевара“, симбол на револуцијата во Јужна Америка. Како бескомпромисен борец за правда, тој доби голема популарност низ целиот свет, особено кај младите луѓе. Учесник во Кубанската револуција, министер во владата на Кастро (Кастро) (1961-65), тој стана водач на герилците во Боливија во ноември 1966 година, беше заробен во октомври 1967 година, а потоа убиен.
1975.- Советскиот физичар и дисидент Андреј Сахаров ја доби Нобеловата награда за мир.
1983.- Во експлозија на бомба во Рангун, главниот град на Бурма, загинаа 18 јужнокорејски владини претставници, вклучувајќи четворица министри и министерот за надворешни работи Ли Бум Сук. Јужнокорејските власти ги обвинија севернокорејските агенти дека поставиле бомба.
1992.- Во обид да се спречи понатамошна војна во Босна и Херцеговина, Советот за безбедност на ОН усвои резолуција со која се забрануваат воени летови во воздушниот простор на поранешната југословенска република, а мировниците (УНПРОФОР) добија наредба да го следат почитувањето на забраната.
1993.- Конфликтот меѓу муслиманите и Хрватите во Мостар (Босна и Херцеговина) го уништи Стариот мост, симбол на градот, изграден во 16 век за време на турската власт. Мостот беше под заштита на УНЕСКО.
1997.- Повеќе од 200 луѓе загинаа кога ураганот Паулина го погоди мексиканското летувалиште Акапулко.
2002.- За првпат во историјата на српскиот парламентаризам, се одржа ТВ -дуел помеѓу кандидатите за претседател на Србија кои влегоа во вториот круг од изборите, Воислав Коштуница и Мироjуб Лабуш.
2002.- Умре југословенската телевизиска режисерка Сава Мрмак, еден од најзначајните режисери во оваа област во областа на историската документарна драма, кој се обиде во сите други телевизиски жанрови.
2004.- Во Авганистан се одржаа првите директни претседателски избори во историјата на земјата, победени од актуелниот претседател Хамид Карзаи.
2012.- Обид за атентат врз Малала Јусафзаи, девојка и активистка од Пакистан, борец за правото на образование на женски деца. Во 2014 година, таа ја доби Нобеловата награда за мир.
2013 година – Умре Вилфрид Мартенс, фламански политичар и државник, премиер кој водеше девет белгиски влади од 1979 до 1992. Тој е еден од основачите на Европската народна партија, на чие чело беше од 1990 година.
2014 година – Почина актерот Борис Бузанчиќ, познат по бројните театарски, телевизиски и филмски улоги („Вело мисто“, „Ветена земја“, „Операција Барбароса“, „Големи и мали“ Пред). Тој беше првиот демократски избран градоначалник на Загреб (1990-1993) и член на Хрватскиот парламент (1992-1995).
2017 година – Судот во Босна и Херцеговина го ослободи Насер Ориќ, командантот на бошњачките сили во Сребреница, за виновен за военото злосторство за убиство на тројца српски воени затвореници во Братунац и Сребреница во 1992 година. Сабахудин Мухиќ, припадник на Армијата на БиХ, исто така, беше ослободен од обвинението.
На денешен ден
Времеплов: На денешен ден – 27 ноември
На денешен ден 27 ноември, важни историски настани кои се случиле во различни години и делови од светот. Еве краток преглед на клучните теми и значење на овие настани по хронолошки ред по векови:
19. век
1879
-
Францускиот парламент бил преместен од Версај во Париз.
1895
-
Алфред Нобел во Париз го напишал својот тестамент, оставајќи големо богатство за развој на науката, литературата и мирот. Нобеловата награда се доделува од 1901 година.
20. век
1910-1930
1912
-
Шпанија воспоставила протекторат над Мароко.
1919
-
Во Неџија, Бугарија по Првата светска војна потпишала договор со кој:
-
Добруџа ѝ припаднала на Романија,
-
Источна Тракија на Грција,
-
Струмица, Димитровград и Босилеград на Кралството СХС.
-
1926
-
Ахмед Бен Зогу во Тирана потпишал договор со Италија, ставајќи ја Албанија под италијански протекторат.
1930-1950
1940
-
Нацистичка Германија ја анектирала француската покраина Лорена.
-
Во Романија, профашистичката „Железна гарда“ убила над 60 соработници на кралот Карол II, меѓу кои и поранешниот премиер Николае Јорго.
1941
-
Последните италијански сили во тврдината Гондар (Етиопија) капитулирале пред Сојузниците, кои заробиле 23.000 војници.
1942
-
Француската флота во Тулон била потопена за да не падне во германски раце.
1945
-
Норвешка станала членка на Обединетите нации.
1950-1970
1953
-
Хусо Хоџиќ, учесник во НОБ, прогласен за народен херој.
1968
-
Југословенската армија и полиција ги потиснале албанските демонстрации во Косово, одржани на Денот на знамето, со барање покраината да добие статус на република.
1970-1990
1970
-
Во Манила, колумбиски сликар преправен во свештеник се обидел да го убие папата Павле VI.
1974
-
На Телевизија Белград била емитувана првата епизода од „Коцки, коцки, коцки“.
1978
-
Поранешниот надзорник Ден Вајт ги убил градоначалникот Џорџ Москоне и политичарот Харви Милк во Сан Франциско.
1983
-
Колумбиски Боинг 747 се урнал кај Мадрид; загинале 181 лице.
1989
-
Колумбиски Боинг 727 експлодирал во лет; загинале сите 107 патници и членови на екипажот.
1990
-
Џон Мејџор станал премиер на Велика Британија и лидер на Конзервативната партија.
1990-2000
1991
-
Советот за безбедност на ОН овластил распоредување на УНПРОФОР во поранешна Југославија.
-
Во Пном Пен толпа го нападнала лидерот на Црвените Кмери Кије Самфан, кој бил евакуиран во Бангкок.
1996
-
Поради протестите против изборни фалсификати, властите ги затвориле Радио Б92 и Радио Индекс; работата ја продолжиле на 5 декември.
-
Над 90 рудари загинале во експлозија на гас во јагленокоп во кинеската провинција Шанкси.
1997
-
Судири кај Србица и во селото Резница: убиени двајца полицајци и еден Албанец, четворица полицајци ранети.
21. век
2000
-
Норвешкиот крал Харолд го отворил Лердалскиот тунел, најдолг патен тунел во светот (16.900 м).
-
Агенцијата за СИДА на ОН објавила дека од почетокот на пандемијата починале над 21 милион луѓе.
2001
-
НАСА објавила откривање атмосфера на планета оддалечена 150 милиони светлосни години – прво директно откривање надвор од Сончевиот систем.
-
Официјално бил отворен каспискиот нафтоводен систем за транспорт до Новоросијск.
2004
-
Вселенскиот патријарх Вартоломеј I ги примил моштите на Свети Златоуст и Свети Григориј од папата Јован Павле II.
2005
-
Прва трансплантација на лице извршена во Амиен, Франција.
2006
-
Во Јасеновац бил отворен Образовен центар и Меморијален музеј со нова изложба за жртвите од логорот.
-
Канадскиот парламент го признал Квебек како „посебна нација во рамките на Канада“.
На денешен ден
Светот на денешен ден (20 ноември)
1531 – Капелскиот мировен договор ја утврдува конфесионалната поделба на Швајцарија.
1780 – Велика Британија објави војна на Холандија поради снабдувањето на американските бунтовници.
1818 – Симон Боливар ја прогласи независноста на Венецуела од Шпанија.
1873 – Обединување на Будим и Пешта во главниот град Будимпешта.
1903 – Демонстрации во Белград против режимот на кралот Александар Обреновиќ.
1910 – Франциско I. Мадеро повика на револуција и се прогласи за претседател на Мексико.
1917 – Украина беше прогласена за република.
1917 – Почеток на Битката кај Камбре во Првата светска војна.
1919 – Во Берлин нелегално започна првиот конгрес на младински организации и беше основана Комунистичката младинска интернационала.
1924 – Задушено курдското востание во Турција.
1962 – Кенеди ја укина американската блокада на Куба и формално ја заврши Кубанската ракетна криза.
1991 – Однесувањето на околу 260 луѓе од болницата во Вуковар до Овчара од страна на ЈНА.
1999 – Кина го лансира својот прв вселенски брод.
2003 – Експлозија на неколку бомби во Истанбул; уништен британскиот конзулат.
2003 – Уапсен Мајкл Џексон за наводна сексуална експлоатација на малолетници.
На денешен ден
Светот на денешен ден (18 ноември)
Среден век и големи откритија
-
1477 – Основан е рускиот град Екатеринбург.
-
1493 – Кристофер Колумбо за првпат го здогледува Порторико; следниот ден се истоварува и островот го нарекува Сан Хуан Батиста.
18. и 19. век
-
1739 – Со Белградскиот договор Отоманската империја го враќа Белград и териториите северно од Западна Морава.
-
1865 – Во Њујорк се објавува расказот на Марк Твен: „Прославената скокачка жаба од округот Калаверас“.
Почеток на 20. век
-
1903 – САД потпишуваат договор со Панама за неограничено користење на Панамскиот канал.
-
1905 – Принцот Чарлс од Данска станува крал на Норвешка под името Хакон VII.
-
1909 – САД испраќаат два воени брода во Никарагва по масакрот што го наредил диктаторот Хозе Сантос Зелаја.
-
1910 – Започнува Мексиканската селска револуција, предводена од Панчо Виља и Емилијано Сапата.
Првата светска војна и последици
-
1918 – Латвија прогласува независност.
-
1918 – Белгиската армија повторно влегува во Брисел по четиригодишна германска окупација.
1920-ти и 1930-ти
-
1926 – Џорџ Бернард Шо ги одбива парите од Нобеловата награда.
-
1928 – Во Њујорк е прикажан „Паробродот Вили“, првиот анимиран филм со Мики Маус.
-
1936 – Германија и Италија ја признаваат владата на Франциско Франко во Шпанија.
Втора светска војна и по неа
-
1941 – Прв судир меѓу четници и партизани во Хрватска, во Почитељ.
-
1943 – 440 авиони на британските Кралски воздухопловни сили го бомбардираат Берлин, со минимална штета.
-
1945 – На изборите во Бугарија победува комунистичкиот Отечествен фронт.
Втора половина на 20. век
-
1959 – Премиера на филмот „Бен-Хур“ во Њујорк.
-
1969 – „Аполо 12“ слетува на Месечината – второ успешно слетување на човечка мисија.
-
1971 – „Лед Цепелин“ го објавува својот безнасловен албум („Led Zeppelin IV“).
-
1978 – Масовното самоубиство во Џонстаун: 913 жртви.
-
1982 – Боксерот Дук Ку Ким умира по мечот со Реј Манчини, што предизвикува реформи во боксот.
-
1987 – Пожар во лондонската метро-станица Кингс Крос: 31 загинат.
-
1988 – Претседателот Реган потпишува закон со кој дилерите на дрога можат да бидат осудени на смрт.
-
1990 – Првите општи избори во СР Босна и Херцеговина.
Распадот на Југославија
-
1991 – ЈНА го освојува Вуковар.
-
1991 – Мате Бобан ја прогласува „Хрватска заедница Херцег-Босна“.
-
1991 – Македонското собрание го усвојува Уставот, прогласувајќи независност.
-
1993 – Јужноафриканските лидери го одобруваат уставот што го означува крајот на апартхејдот.
Кон крајот на векот
-
1996 – Пожар во тунелот под Ла Манш.
-
1998 – Алис Мекдермот ја добива Националната награда за книга за „Шармантниот Били“.
-
1999 – На самитот на ОБСЕ во Истанбул е усвоена Повелбата за европска безбедност.
21. век
-
2002 – Тимот на Ханс Бликс пристигнува во Ирак како ОН-инспектори за нуклеарно оружје.
-
2003 – Хашкиот трибунал го обвинува Милан Бабиќ за злосторства против човештвото; подоцна осуден на 13 години.
-
2003 – Последна седница на коалицијата ДОС во Белград.
-
2004 – Русија го ратификува Протоколот од Кјото.
-
2004 – Чешка укинува задолжителен воен рок и преминува на професионална армија.
-
2006 – Тони Блер признава дека интервенцијата во Ирак била грешка.
-
2006 – Поплави во авганистанската покраина Бадгис: 53 загинати.
-
Кичево18 часаКичевски „ЈКП Комуналец“ ги засука ракавите за почисто и поубаво Кичево во пресрет на новогодишните празници
-
Кичево2 денаОВР Кичево поднесе кривична за лице од скопско, најдена банкарска картичка употребил за купување на производи
-
Хороскоп1 денХороскоп за петок (28 ноември)
-
Lifestyle2 дена„Travelers Cycling Macedonia“ – Кичево ја лансира првата андроид мобилна апликација за велосипедизам во Македонија
-
Македонија2 денаБензините остануваат исто, додека Дизелот од ноќеска со нова намалена цена за литар
-
Македонија2 денаАМСМ: На патниот правец Отешево – Сирхан, поради одрон на патот, сообраќајот се одвива по една сообраќајна лента
-
Хороскоп9 часаХороскоп за сабота (29 ноември)
-
Култура22 часаДенес започнува Божиќниот пост кој трае 40 дена и завршува на денот кога се слави Христовото раѓање, Лесни и богоугодни пости!
