Следете не

Lifestyle

Како комарците ги лоцираат луѓето?

Објавено пред

на

Повеќе од сто години, научниците се обидуваат да разберат како комарците успеваат да најдат „домаќин“.

Има нешто кај луѓето кон кое комарците едноставно се привлечени. Освен мирисот и здивот, на нив изложената човечка кожа делува како еден вид неонски рекламен знак, на кој се нагласува дека за нив е отворена „крвава шипка“.

Тоа е затоа што комарците користат инфрацрвени сензори пронајдени во нивните 15-сегментирани пипала за да најдат плен, според новото истражување, пишува Science Alert.

Во многу делови од светот, каснувањето од комарец е повеќе од иритација. Тие шират патогени како денга, жолта треска и вирусот зика. Според Светската здравствена организација (СЗО) маларијата, која ја шири комарецот Anopheles gambiae, ќе предизвика повеќе од 600.000 смртни случаи во 2022 година.

За да избегнат посериозна болест или само лудо чешање, луѓето се желни да научат како да спречат каснувања од овие примамливи инсекти.

Повеќе од сто години научниците се обидуваат да разберат како успеваат да го пронајдат „домаќинот“.

Истражувањето спроведено од научниците од Универзитетот во Калифорнија, Санта Барбара (UCSB) покажа дека комарците имаат друга смисла – инфрацрвена детекција, покрај другите знаци за кои веќе знаеме дека постојат, како што е „носот“ за јаглерод диоксид во човечкиот здив и одредени мириси на телото, се за да се најде соодветен домаќин.

„Видот комарец што го проучуваме, Aedes aegypti, е исклучително вешт да најде човечки домаќин со чија крв ќе се храни“, рече молекуларниот биолог на UCSB, Николас Дебобиен.

Добро е познато дека овие комарци користат повеќе траки за да најдат плен на далечина.

„Тоа е јаглерод диоксидот што луѓето го издишуваат, мирисите, влагата и топлината на нивните тела, но сè има граница бидејќи инсектите имаат слаб вид, а силните ветрови и брзите движења можат да ги нарушат нивните хемиски сетила“, рече Дебобијен.

Затоа, научниците се запрашале дали и комарците можат да забележат нешто посигурно кога станува збор за пронаоѓање „оброк“, а се испоставило дека тоа е инфрацрвеното зрачење на нашето тело.

Мажјаците се безопасни, на женките им е потребна крв за да развијат јајца

Познато е дека машките комарци се безопасни, но на женките им е потребна крв за да развијат јајца.

Проучувајќи ги женските комарци, истражувачите поставија кафези и поставија 80 женки на возраст од една до три недели во секоја со разни лажни „домаќини“ кои претставуваа различни комбинации на термоелектрични панели, јаглерод диоксид од концентрациите на човечки здив и човечки мириси, сето тоа додека снимаше петминутни видеа – снимки и го следеа нивното однесување во потрага по домаќини.

Тие го опишаа „комарецот што слетува и го пробива осилото низ мрежата на кафезот, потсетувајќи на женката што слетува на човек и потоа бара место за примерок од површината на кожата со нејзиниот убод“.

Некои од комарците биле изложени на термоелектрична плоча на просечна температура на човечката кожа од 34 степени Целзиусови, која исто така служела како извор на инфрацрвено зрачење.

Други беа изложени на амбиентална температура од 29,5 степени Целзиусови, што е познато дека е погодно за комарци, но не емитува инфрацрвено зрачење.

Секоја мамка особено – CO2, мирис или инфрацрвено зрачење – не успеа да го разбуди интересот на комарците. Ова значи дека ниту една мамка сама по себе не ја стимулира активноста на барање домаќин кај комарците.

Но, очигледната жед за крв кај инсектите се удвои кога инфрацрвениот фактор беше додаден на мамката и мирисот на CO2.

На растојание од 10 сантиметри, овие инсекти можат да ја детектираат температурата на нашата кожа и директно да ја почувствуваат кога ќе слетаат на површината на кожата. Но, тие можат да го почувствуваат и на поголема оддалеченост бидејќи се претвора во електромагнетни бранови, главно во инфрацрвениот спектар.

Пипалата содржат инфрацрвени сензори со протеин чувствителен на температура

Истражувачкиот тим тврди дека нивните пипала содржат инфрацрвени сензори кои содржат протеин чувствителен на температура – TRPA1.

Кога тимот го отстранил генот за овој протеин, комарците не можеле да детектираат инфрацрвено зрачење.

Резултатите од истражувањето помагаат да се објасни зошто комарците се чини дека се особено привлечени од изложената човечка кожа и зошто широката облека – која го расфрла инфрацрвеното зрачење – е толку ефективна наметка на невидливост против нив.

И ова знаење може да резултира со нешто поефикасна одбрана од комарци, како што е можноста за создавање стапици кои би го користеле топлинското зрачење на температурата на кожата како мамка.

„Иако се толку мали, комарците се одговорни за повеќе човечки смртни случаи од кое било друго животно“, рече Дебобијен.

Тој исто така додаде дека нивното истражување го подобрило разбирањето за тоа како комарците ги напаѓаат луѓето и понудиле нови можности за контрола на преносот на болестите што ги носат овие инсекти.

Истражувањето е објавено во списанието „Nature“.

Lifestyle

Јаткасти плодови кои помагаат во намалувањето на холестеролот

Објавено пред

на

Кога станува збор за управување со нивото на холестерол, исхраната игра клучна улога за здравјето на срцето. Една од најдобрите намирници за оваа цел се оревите – јаткасти плодови кои можат значително да го подобрат вашиот липиден профил.

Како оревите помагаат во намалување на холестеролот?

Според истражувањата објавени во Eating Well, консумирањето 30-60 грама ореви дневно за период од две години може да го намали:

  • Вкупниот холестерол за околу 4%.
  • ЛДЛ (лошиот) холестерол, кој предизвикува наслаги во артериите и го зголемува ризикот од срцеви заболувања и мозочен удар.

Од друга страна, HDL (добриот) холестерол помага да се отстрани вишокот холестерол од крвотокот.

Главните предности на оревите

  1. Извор на влакна
    Оревите содржат околу два грама влакна по порција, што помага во:
  • Врзување на холестеролот во дигестивниот систем.
  • Елиминирање на холестеролот преку излачување.
  1. Богатство со здрави масти
    Оревите се полни со полинезаситени масти, особено:
  • Алфа-линоленска киселина (ALA), растителна омега-3 масна киселина, која:
    • Го регулира ЛДЛ холестеролот.
    • Ги намалува триглицеридите.
    • Ги стимулира клетките да ги отстранат LDL честичките од крвотокот.
  1. Содржат антиоксиданси
    Оревите се богати со полифеноли, кои:
  • Неутрализираат слободни радикали.
  • Го намалуваат оксидативниот стрес и воспалението – два главни ризик-фактори за срцеви заболувања.
  1. Поддршка за здравјето на цревата
    Оревите го поттикнуваат растот на корисните бактерии во цревата, што придонесува за:
  • Подобро варење.
  • Намалување на нивото на холестерол.

Здравствено корисно секојдневие

Со додавање ореви во вашата исхрана, не само што ќе го намалите холестеролот, туку и ќе го зајакнете општото здравје на срцето и цревата.

Извор: Index

Прочитај повеќе...

Lifestyle

Ослободете се од вишокот килограми по празниците со најдобрата диета

Објавено пред

на

Медитеранската диета повторно го задржа статусот како најдобра диета за 2025 година, според US News & World Report. Оваа награда ја добива секоја година од 2019 година, благодарение на својот ефективен и одржлив пристап кон здравата исхрана и губењето килограми.

Што ја прави медитеранската диета посебна?

Медитеранската исхрана се фокусира на природни и свежи намирници, со доминантно присуство на:

  • Овошје и зеленчук
  • Житарки
  • Маслиново масло
  • Јаткасти плодови и семки
  • Риба, особено помасна, како сардини

Истовремено, таа го намалува внесот на:

  • Слатки
  • Млечни производи
  • Црвено месо

Една од најголемите предности на оваа диета е што ја нагласува важноста на уживањето во оброците со семејството и пријателите, што позитивно влијае врз психичкото здравје и мотивира на физичка активност.

Конкуренцијата: DASH и флекситарната диета

На ранг-листата, покрај медитеранската, високи оценки добија и:

  • DASH диетата – Фокусирана на намалување на внесот на сол за контрола на крвниот притисок.
  • Флекситарната диета – Вегетаријански пристап со повремено дозволување месо или живина.

Овие диети се исто така базирани на растителна исхрана и ја ограничуваат ултра-обработената храна, црвеното месо и додадените шеќери.

Зошто е важен изборот на диета?

Експертите истакнуваат дека изборот на диета треба да биде индивидуализиран, особено за луѓе со специфични здравствени состојби. Медицинските здруженија како Американското здружение за срце ја промовираат диетата DASH како најдобра за здравјето на срцето.

Во најновиот извештај, US News & World Report вклучи и диети насочени кон специфични хронични состојби (артритис, дивертикулитис, замастен црн дроб) и животни фази, како менопаузата.

Совети за здрава исхрана по празниците

За да се вратите во форма по празниците, следете ги овие препораки:

  • Намалете го внесот на шеќери и избегнувајте обилни вечери.
  • Пијте повеќе вода, а помалку алкохолни и газирани пијалоци.
  • Фокусирајте се на природна и свежа храна.

Важно: Пред да изберете диета, особено ако имате здравствени проблеми, консултирајте се со лекар.

Медитеранската диета не е само начин за слабеење, туку и стил на живот што промовира долгорочно здравје.

Извор: B92

Прочитај повеќе...

Lifestyle

Колку чекори дневно се потребни за поздрав и подолг живот?

Објавено пред

на

Според детална анализа на 15 студии со над 50.000 учесници, објавена во Lancet Public Health, идеалниот број чекори што треба да ги преземате дневно зависи од возраста.

Колку чекори се доволни?

  • За лица над 60 години:
    Оптималната цел е 6.000–8.000 чекори дневно, што значително го намалува ризикот од смртност.
  • За лица под 60 години:
    Идеалниот број е 8.000–10.000 чекори дневно, што придонесува за долгорочно здравје и долговечност.

Брзината не е важна

Според истражувањето, брзината на одење нема големо значење – важен е самиот број чекори. Дури и најмалото зголемување на физичката активност е корисно, особено за оние кои се помалку активни.

Зошто пешачењето е важно?

Во денешното време, многу луѓе поминуваат часови во седење – на работа, дома или во возила. Ова придонесува за здравствени проблеми како:

  • Срцеви заболувања
  • Дијабетес
  • Артритис
  • Хроничен стрес
  • Прерана смрт

Според д-р Ерик К. Холдер од Јеил, продолженото седење често доведува до хронични болести кои бараат сериозен медицински третман.

Како да ја достигнете целта?

Ако идејата за 8.000–10.000 чекори ви звучи застрашувачки, обидете се со мали промени:

  • Прошетки со пријатели: Забавна социјална активност што истовремено промовира физичка активност.
  • Планирајте кратки паузи: Одете пеш на работа или користете скали наместо лифт.
  • Интегрирајте движење во секојдневието: Шетање со домашен миленик или кратки прошетки после оброк.

Дружењето и здравјето

Пешачењето со пријатели не само што го подобрува физичкото здравје, туку и помага против осаменоста и стресот. Според Харвард Хелт, дружењето е клучно за превенција од:

  • Депресија
  • Срцеви заболувања
  • Прерана смрт

Дури и најмало зголемување на физичката активност може значително да го подобри вашиот животен век и здравје.

Извор: Vecernji

Прочитај повеќе...

Facebook

Последни објави

Хороскоп2 часа

Хороскоп за сабота (11 јануари)

ОВЕН Не земајте многу срце за нештата што некој ги кажал со љубов, особено ако добро ја познавате таа личност...

Технологија3 часа

Samsung Electronics го претстави „Samsung Vision AI“ и други иновации на настанот „First Look 2025“

Samsung Electronics ја претстави „Samsung Vision AI“ на настанот CES 2025 First Look, прикажувајќи ги своите најнови достигнувања во дисплеите...

Технологија8 часа

„Cooler Master“ претстави специјални кулери за графичките картички од серијата GeForce RTX 50 на CES 2025, публиката беше изненадена од дизајнот и квалитетот на градбата

Едно од најголемите изненадувања на CES 2025 беше објавата на Cooler Master дека планира да влезе на пазарот на кулер...

Спорт8 часа

ФФМ: Рокот за пријавување на испит за стекнување лиценца за ФИФА фудбалски агент до крајот на месец февруари

ФФМ денес истакна дека рокот за пријавување на кандидати за испит за стекнување со лиценца за ФИФА фудбалски агент е...

Кичево10 часа

(ГАЛЕРИЈА) Со многу забава и бура емоции вчера заврши Хуманитарниот Божиќен Базар во Кичево

Вчера и официјално Хуманитарниот Божиќен Базар кој се одржуваше од 2 јануари го прогласивме за затворен. Бура од емоции и...

Хороскоп1 ден

Хороскоп за петок (10 јануари)

ОВЕН Не се опуштајте премногу, особено ако имате впечаток дека имате целосна контрола врз вашиот живот и настаните што ве...

Временска прогноза1 ден

Важна метео информација, викендов ќе паѓа снег на секаде во Македонија

Од овој викенд, како и во почетокот на следната недела, територијата на целата наша Македонија ќе биде зфатена од голем...

Lifestyle1 ден

Јаткасти плодови кои помагаат во намалувањето на холестеролот

Кога станува збор за управување со нивото на холестерол, исхраната игра клучна улога за здравјето на срцето. Една од најдобрите...

Кичево1 ден

(ФОТО+ВИДЕО) Мега „Хуманитарен Божиќен Базар“ вчера на градскиот плоштад во Кичево, естрадните уметници ги освоија сите симпатии, пеејќи во еден глас за хуманитарни цели!

Вчера на „Хуманитарниот Божиќен Базар“ се одржа и предпоследниот настан, како што веќе е познато вечерва е последниот и завршен...

Lifestyle2 дена

Ослободете се од вишокот килограми по празниците со најдобрата диета

Медитеранската диета повторно го задржа статусот како најдобра диета за 2025 година, според US News & World Report. Оваа награда...

НАЈЧИТАНИ