На денешен ден
На денешен ден (17 септември)
1580 година – Роден е Франциско Гомез де Квеведо и Вилегас, голем писател на Златното доба на шпанската литература и еден од најважните сатиричари во светската литература („Соништа“, „ofивот на разбојник“).
1631 година – Во Триесетгодишната војна, Швеѓаните и германските протестанти под команда на шведскиот крал Густав Адолф ја победија Царската армија (католичка лига) под грофот Тили кај Лајпциг.
1665.- Во Лондон избувна епидемија на чума, при што загинаа околу 70.000 луѓе.
1787 – Делегатите на 12 од тогашните 13 американски држави го потпишаа американскиот Устав. Со подоцнежните амандмани, тој устав е с in уште во сила и е најстариот важечки устав во светот. Тоа беше првиот што ја примени идејата на францускиот филозоф Монтескје за поделба на власта на законодавна, извршна и судска.
1796 – Првиот претседател Georgeорџ Вашингтон испрати проштална порака до американскиот народ и се повлече во својот имот. Тој беше избран за претседател во 1788 година.
1809.- Мировниот договор во Фредрикшам стави крај на шведско -руската војна во која Русија ја освои Финска.
1826.- Роден е германскиот математичар Георг Фридрих Бернхард Риман, кој отвора нови насоки во развојот на математиката и нејзината примена во физиката и механиката. Неколку математички концепти се именувани по него.
1857.- Роден е рускиот физичар Константин Едуардович Циолковски, чии теории и откритија беа основа за развој на астронаутиката. Во 1903 година, тој го објави првото дело во теоријата на астронаутиката, „Тестирање простор со млазни уреди“.
1889.- По повод 500 -годишнината од битката на Косово, во Кралството Србија е воспоставен „Редот на кнезот Лазар“, кој може да го носат само владетелот и возрасниот престолонаследник.
1900 година – Британската кралица Викторија Александрин потпиша документ за влез на Австралија во Комонвелтот како федерална унија на шест поранешни британски колонии.
1908.- Роден е рускиот виолинист и диригент Давид Фјодорович Оистрах, еден од најголемите мајстори за виолина во 20 век. Се прослави во 1935 година на меѓународниот натпревар во Варшава и во 1937 година со наградата „Исај“ во Брисел, а потоа настапи со голем успех низ целиот свет.
1918.- По тридневна офанзива, Првата и Втората српска војска, со помош на две француски дивизии, го пробија Солунскиот фронт во Првата светска војна. Германците и Бугарите беа принудени да се повлечат. Пробивот на Солунскиот фронт овозможи српската војска да се врати во својата татковина и, како една од најуспешните операции во Првата светска војна, придонесе за конечен колапс на Централните сили.
1931 година-RCA Victor го претстави првиот рекорд за долга игра со 33 вртежи во минута во хотелот Савој во Newујорк.
1939.- Советската црвена армија влезе во Полска од исток, окупирајќи делови од западна Белорусија и Украина и зароби 217.000 Полјаци. Во исто време, Германците ја нападнаа Варшава од воздух и од земја.
1944.- Операцијата Британски падобранци започна Втората светска војна во близина на градот Арнхем во Холандија, со цел да се воспостави мост на реката Рајна и да се заобиколи германската одбранбена линија. Сојузничките војници наидоа на неочекувано силен отпор од Германците, и операцијата пропадна со големи загуби на сојузниците.
1961.- Поранешниот турски премиер Аднан Мендерес беше обесен во мај 1960 година од воената хунта на генералот emalемал Герсел и осуден на смрт за предавство на реформските принципи на Кемал Ататурк.
1978.- Во Египет беше потпишана рамка за мир на Блискиот Исток со разговори меѓу египетскиот претседател Анвар, израелскиот премиер Менахем и американскиот претседател Jimими Картер.
1980.- Поранешниот диктатор на Никарагва, генерал Анастасио Сомоса Дебајле, беше убиен во Парагвај, каде што живееше во егзил, откако беше соборен во јули 1979 година.
1994.- Умре британскиот филозоф со австриско потекло Карл Рајмунд Попер, еден од највлијателните мислители на 20 век („Логика на истражувањето“, „Отворено општество и неговите непријатели“, „Мизеријата на историцизмот“).
1997.- Хеликоптер на ОН се урна кај Фојница, централна Босна, при што загинаа 12 членови на меѓународната заедница и помошникот висок претставник на ОН за Босна и Херцеговина, Герд Вагнер.
2001.- Македонската влада објави дека ќе им дозволи на војниците на НАТО да останат во земјата по завршувањето на нивниот мандат.
2004.- Министрите за одбрана на пет земји на ЕУ (Холандија, Франција, Италија, Шпанија и Португалија) потпишаа договор за основање европска жандармерија со седиште во Виченца, во североисточна Италија.
2006.- Во молдавскиот регион Транснистрија се одржа референдум за независност, за кој повеќето европски земји однапред изјавија дека нема да го признаат. Транснистрија е територија помеѓу Молдавија и Украина, каде што мнозинството од населението зборува руски, и кое во 1992 година, во времето на распадот на Советскиот Сојуз, прогласи отцепување од Република Молдавија, со воени конфликти и бројни жртви.
2008.- Сомчаи Вингсават е избран за 26 -ти премиер на Тајланд, и покрај противењето на опозицијата. Сомчај (61), адвокат по професија, го заменува премиерот Самак Сундаравеј (73), кој поднесе оставка по масовните демонстрации и обвинувањата за примање мито.
2009.- Брис Татон (Брис), навивач на францускиот фудбалски клуб, беше брутално претепан во центарот на Белград, со безбол палки, решетки и факели пред натпреварот помеѓу фудбалските клубови Партизан и Тулуз. Почина како резултат на повреди на 29 септември 2009 година. Група од 15 навивачи на фудбалскиот клуб Партизан беше осудена за тешкото убиство на Брис Татон.
2011 година – Во несреќа на аеромитинг во Рено, Невада, загинаа девет лица, а 54 беа повредени, кога авион го погоди работ на трибините каде што беа гледачите и медиумите што го следеа настанот.
2011.- Германскиот диригент Курт Сандерлинг почина во Берлин на 98 -годишна возраст. Првично Евреин, тој избега од нацизмот во 1936 година во Советскиот Сојуз, каде раководеше со Ленинградската филхармонија до 1960 година. Во тогашната Демократска Република Германија (ГДР), тој диригираше симфониски оркестри од Источен Берлин и Дрезден.
2014 година – Јужнокорејската награда за мир се доделува на германската канцеларка Ангела Меркел поради нејзината „постојана свест“ за одговорноста на Германија во нацистичките злосторства.
2016.- Умре американскиот драматург Едвард Олби, автор на повеќе од 30 драми за феномените на американската култура. Доби три Пулицерови награди и беше прогласен за „писател на генерацијата“ откако ја напиша култната претстава „Кој се плаши од Вирџинија Вулф“ во 1962 година.
2019 година – За првпат во историјата на оваа земја, изборите се повторуваат во Израел, поранешниот премиер Бенјамин Нетанјаху доби нова шанса да формира влада, бидејќи тоа не го стори по изборите во април.
На денешен ден
Времеплов: На денешен ден – 27 ноември
На денешен ден 27 ноември, важни историски настани кои се случиле во различни години и делови од светот. Еве краток преглед на клучните теми и значење на овие настани по хронолошки ред по векови:
19. век
1879
-
Францускиот парламент бил преместен од Версај во Париз.
1895
-
Алфред Нобел во Париз го напишал својот тестамент, оставајќи големо богатство за развој на науката, литературата и мирот. Нобеловата награда се доделува од 1901 година.
20. век
1910-1930
1912
-
Шпанија воспоставила протекторат над Мароко.
1919
-
Во Неџија, Бугарија по Првата светска војна потпишала договор со кој:
-
Добруџа ѝ припаднала на Романија,
-
Источна Тракија на Грција,
-
Струмица, Димитровград и Босилеград на Кралството СХС.
-
1926
-
Ахмед Бен Зогу во Тирана потпишал договор со Италија, ставајќи ја Албанија под италијански протекторат.
1930-1950
1940
-
Нацистичка Германија ја анектирала француската покраина Лорена.
-
Во Романија, профашистичката „Железна гарда“ убила над 60 соработници на кралот Карол II, меѓу кои и поранешниот премиер Николае Јорго.
1941
-
Последните италијански сили во тврдината Гондар (Етиопија) капитулирале пред Сојузниците, кои заробиле 23.000 војници.
1942
-
Француската флота во Тулон била потопена за да не падне во германски раце.
1945
-
Норвешка станала членка на Обединетите нации.
1950-1970
1953
-
Хусо Хоџиќ, учесник во НОБ, прогласен за народен херој.
1968
-
Југословенската армија и полиција ги потиснале албанските демонстрации во Косово, одржани на Денот на знамето, со барање покраината да добие статус на република.
1970-1990
1970
-
Во Манила, колумбиски сликар преправен во свештеник се обидел да го убие папата Павле VI.
1974
-
На Телевизија Белград била емитувана првата епизода од „Коцки, коцки, коцки“.
1978
-
Поранешниот надзорник Ден Вајт ги убил градоначалникот Џорџ Москоне и политичарот Харви Милк во Сан Франциско.
1983
-
Колумбиски Боинг 747 се урнал кај Мадрид; загинале 181 лице.
1989
-
Колумбиски Боинг 727 експлодирал во лет; загинале сите 107 патници и членови на екипажот.
1990
-
Џон Мејџор станал премиер на Велика Британија и лидер на Конзервативната партија.
1990-2000
1991
-
Советот за безбедност на ОН овластил распоредување на УНПРОФОР во поранешна Југославија.
-
Во Пном Пен толпа го нападнала лидерот на Црвените Кмери Кије Самфан, кој бил евакуиран во Бангкок.
1996
-
Поради протестите против изборни фалсификати, властите ги затвориле Радио Б92 и Радио Индекс; работата ја продолжиле на 5 декември.
-
Над 90 рудари загинале во експлозија на гас во јагленокоп во кинеската провинција Шанкси.
1997
-
Судири кај Србица и во селото Резница: убиени двајца полицајци и еден Албанец, четворица полицајци ранети.
21. век
2000
-
Норвешкиот крал Харолд го отворил Лердалскиот тунел, најдолг патен тунел во светот (16.900 м).
-
Агенцијата за СИДА на ОН објавила дека од почетокот на пандемијата починале над 21 милион луѓе.
2001
-
НАСА објавила откривање атмосфера на планета оддалечена 150 милиони светлосни години – прво директно откривање надвор од Сончевиот систем.
-
Официјално бил отворен каспискиот нафтоводен систем за транспорт до Новоросијск.
2004
-
Вселенскиот патријарх Вартоломеј I ги примил моштите на Свети Златоуст и Свети Григориј од папата Јован Павле II.
2005
-
Прва трансплантација на лице извршена во Амиен, Франција.
2006
-
Во Јасеновац бил отворен Образовен центар и Меморијален музеј со нова изложба за жртвите од логорот.
-
Канадскиот парламент го признал Квебек како „посебна нација во рамките на Канада“.
На денешен ден
Светот на денешен ден (20 ноември)
1531 – Капелскиот мировен договор ја утврдува конфесионалната поделба на Швајцарија.
1780 – Велика Британија објави војна на Холандија поради снабдувањето на американските бунтовници.
1818 – Симон Боливар ја прогласи независноста на Венецуела од Шпанија.
1873 – Обединување на Будим и Пешта во главниот град Будимпешта.
1903 – Демонстрации во Белград против режимот на кралот Александар Обреновиќ.
1910 – Франциско I. Мадеро повика на револуција и се прогласи за претседател на Мексико.
1917 – Украина беше прогласена за република.
1917 – Почеток на Битката кај Камбре во Првата светска војна.
1919 – Во Берлин нелегално започна првиот конгрес на младински организации и беше основана Комунистичката младинска интернационала.
1924 – Задушено курдското востание во Турција.
1962 – Кенеди ја укина американската блокада на Куба и формално ја заврши Кубанската ракетна криза.
1991 – Однесувањето на околу 260 луѓе од болницата во Вуковар до Овчара од страна на ЈНА.
1999 – Кина го лансира својот прв вселенски брод.
2003 – Експлозија на неколку бомби во Истанбул; уништен британскиот конзулат.
2003 – Уапсен Мајкл Џексон за наводна сексуална експлоатација на малолетници.
На денешен ден
Светот на денешен ден (18 ноември)
Среден век и големи откритија
-
1477 – Основан е рускиот град Екатеринбург.
-
1493 – Кристофер Колумбо за првпат го здогледува Порторико; следниот ден се истоварува и островот го нарекува Сан Хуан Батиста.
18. и 19. век
-
1739 – Со Белградскиот договор Отоманската империја го враќа Белград и териториите северно од Западна Морава.
-
1865 – Во Њујорк се објавува расказот на Марк Твен: „Прославената скокачка жаба од округот Калаверас“.
Почеток на 20. век
-
1903 – САД потпишуваат договор со Панама за неограничено користење на Панамскиот канал.
-
1905 – Принцот Чарлс од Данска станува крал на Норвешка под името Хакон VII.
-
1909 – САД испраќаат два воени брода во Никарагва по масакрот што го наредил диктаторот Хозе Сантос Зелаја.
-
1910 – Започнува Мексиканската селска револуција, предводена од Панчо Виља и Емилијано Сапата.
Првата светска војна и последици
-
1918 – Латвија прогласува независност.
-
1918 – Белгиската армија повторно влегува во Брисел по четиригодишна германска окупација.
1920-ти и 1930-ти
-
1926 – Џорџ Бернард Шо ги одбива парите од Нобеловата награда.
-
1928 – Во Њујорк е прикажан „Паробродот Вили“, првиот анимиран филм со Мики Маус.
-
1936 – Германија и Италија ја признаваат владата на Франциско Франко во Шпанија.
Втора светска војна и по неа
-
1941 – Прв судир меѓу четници и партизани во Хрватска, во Почитељ.
-
1943 – 440 авиони на британските Кралски воздухопловни сили го бомбардираат Берлин, со минимална штета.
-
1945 – На изборите во Бугарија победува комунистичкиот Отечествен фронт.
Втора половина на 20. век
-
1959 – Премиера на филмот „Бен-Хур“ во Њујорк.
-
1969 – „Аполо 12“ слетува на Месечината – второ успешно слетување на човечка мисија.
-
1971 – „Лед Цепелин“ го објавува својот безнасловен албум („Led Zeppelin IV“).
-
1978 – Масовното самоубиство во Џонстаун: 913 жртви.
-
1982 – Боксерот Дук Ку Ким умира по мечот со Реј Манчини, што предизвикува реформи во боксот.
-
1987 – Пожар во лондонската метро-станица Кингс Крос: 31 загинат.
-
1988 – Претседателот Реган потпишува закон со кој дилерите на дрога можат да бидат осудени на смрт.
-
1990 – Првите општи избори во СР Босна и Херцеговина.
Распадот на Југославија
-
1991 – ЈНА го освојува Вуковар.
-
1991 – Мате Бобан ја прогласува „Хрватска заедница Херцег-Босна“.
-
1991 – Македонското собрание го усвојува Уставот, прогласувајќи независност.
-
1993 – Јужноафриканските лидери го одобруваат уставот што го означува крајот на апартхејдот.
Кон крајот на векот
-
1996 – Пожар во тунелот под Ла Манш.
-
1998 – Алис Мекдермот ја добива Националната награда за книга за „Шармантниот Били“.
-
1999 – На самитот на ОБСЕ во Истанбул е усвоена Повелбата за европска безбедност.
21. век
-
2002 – Тимот на Ханс Бликс пристигнува во Ирак како ОН-инспектори за нуклеарно оружје.
-
2003 – Хашкиот трибунал го обвинува Милан Бабиќ за злосторства против човештвото; подоцна осуден на 13 години.
-
2003 – Последна седница на коалицијата ДОС во Белград.
-
2004 – Русија го ратификува Протоколот од Кјото.
-
2004 – Чешка укинува задолжителен воен рок и преминува на професионална армија.
-
2006 – Тони Блер признава дека интервенцијата во Ирак била грешка.
-
2006 – Поплави во авганистанската покраина Бадгис: 53 загинати.
-
Кичево21 часКичевски „ЈКП Комуналец“ ги засука ракавите за почисто и поубаво Кичево во пресрет на новогодишните празници
-
Кичево2 денаОВР Кичево поднесе кривична за лице од скопско, најдена банкарска картичка употребил за купување на производи
-
Хороскоп2 денаХороскоп за петок (28 ноември)
-
Lifestyle2 дена„Travelers Cycling Macedonia“ – Кичево ја лансира првата андроид мобилна апликација за велосипедизам во Македонија
-
Хороскоп12 часаХороскоп за сабота (29 ноември)
-
Македонија2 денаБензините остануваат исто, додека Дизелот од ноќеска со нова намалена цена за литар
-
Култура1 денДенес започнува Божиќниот пост кој трае 40 дена и завршува на денот кога се слави Христовото раѓање, Лесни и богоугодни пости!
-
Магазин1 денЗа напредување на вашите мускули при вежбање, следните вообичаени грешки треба да ги одбегнувате
